خلاصه جریان پرونده
در تاریخ 99/2/24 خانم س. ق. با وکالت آقای ح. و. طی دادخواستی به طرفیت آقای ح. ر. به خواسته طلاق ( به درخواست زوجه ) به لحاظ اعتیاد به مواد مخدر به استناد 1 جلب نظر پزشکی قانونی 2 وکالت نامه به شماره 1603 1398/9/15 3 سند ازدواج شماره 773099 مورخه 1394/6/12 دفتر رسمی ازدواج شماره 4294 تصویر شناسنامه به شماره 109710 طرح دعوی کرده است. به این شرح که: به موجب سند نکاحیه یاد شده در تاریخ 1394/6/12 به عقد دائم یکدیگر درامده و فرزند هم ندارند.
خوانده کلیه شروط 12 گانه سند نکاحیه را پذیرفته و در ضمن عقد نکاح وکالت با حق توکیل به غیر جهت اجرأی صیغه طلاق در صورت تخلف از شرأیط ضمن عقد به موکله اعطای نموده است. 4 طبق اظهارات موکله زوج چندین سال است. اعتیاد به مواد مخدر از نوع شیشه، هرویین و حشیش پیدا کرده به طوری که اعتیاد وی مضر به زندگی مشرک بوده و چندین بار ترک نموده و مجددا معتاد شده است. زوجه به ناچار از بیم حیف و میل جهیزیه ان را مسترد نموده و به منزل پدری پناه برده است. لذا مستندا به ماده 1119 قانون مدنی ناظر به شروط ضمن عقد نکاح و بند 7 شروط ضمن عقد صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرأی صیغه طلاق مورد استدعاست.
وکیل زوجه لایحه ای تقدیم مفادا اینکه زوج قبل از ازدواج معتاد بوده پس از کشف حقیقت در دوران زندگی مشترک جهت ترک اعتیاد تلاش گردید. وی را به کمپ معرفی کردند. لکن مجددا به اعتیاد روی اورده حدود 9 ماه قبل در موسسه بهبودی الف. بستری بوده اعتیاد وی به شیشه، هرویین و حشیش طبق گواهی موسسه بوده است. تقاضای ازمایش اعتیاد از طریق نمونه مو جهت اثبات ادعا مورد تقاضاست. در اولین جلسه رسیدگی 1399/4/4 خوانده علیرغم ابلاغ حضور نیافته به وکیل خواهان اظهار داشته خواسته به شرح دادخواست تقدیمی و لایحه تقدیمی و مدارک پیوست است. راجع به اعتیاد وی می باشد. فرزند مشترک ندارند. موکله در حال حاضر منزل پدرش می باشد. حدود سه سال با هم زندگی کردند. معتاد بود کتمان کرده است. تولید مشروبات الکلی هم داشت. خرجی هم نمی دهد. ( ص 21 ) دادگاه قرار داوری صادر کرده است. زوجه آقای ف. ق. را داور خود معرفی کرده مشارالیه به شرح صفحه 29 نظریه خود را تقدیم داشته در نهایت به جدایی زوجین نظر داده است.
وکیل زوجه جهت تعیین داور زوج به لحاظ انقضای مدت از دادگاه تقاضای ارجاع تعیین داور به واحد داوری مجتمع نموده است. داور زوج نیز به شرح صفحه 32 نظریه خود را ارائه نموده است. و به جدایی نظر داده است. شعبه *به موجب شماره دادنامه *مورخ 1399/5/11 به شرح منعکس در ان موجبات طلاق را فراهم ندیده به استناد ماده 1257 قانون مدنی حکم به بطلان دعوی مطروحه را صادر و رأی را قابل تجدیدنظر در محاکم تجدیدنظر *اعلام کرده است. دادنامه ( 00701 ) در تاریخ 1399/5/12 به اشخاص ذینفع ابلاغ شده است. خانم س. ق. با وکالت آقای ح. و. در تاریخ 1399/6/2 طی دادخواست و لایحه پیوست به طرفیت آقای ح. ر. نسبت به دادنامه *یاد شده تجدیدنظر خواهی کرده است. به اینکه اولا موسسه بهبودی الف. تایید نمود که تجدیدنظر خواه همزمان شیشه، هرویین و حشیش مصرف می نمود. دادگاه توجه نکرده است. ثانیا زوج قبل از ازدواج معتاد بود کتمان کرده به دفعات خانواده زوجه جهت ترک وی اقدام کرده اند مجددا به اعتیاد روی اورده است. ثالثا زوج موکله را رها نموده زوجه از بیم حیف و میل جهیزیه ان را مسترد نموده است. و به منزل پدری پناه برده است.
زوج نیز جهت فرار از پرداخت نفقه درخواست تمکین نموده ولی هیچ گاه نسبت به صدور اجرأییه اقدام ننموده است. رابعا تجدیدنظر خوانده در هیچ یک از جلسات رسیدگی و از بیم ارجاع به پزشکی قانونی و ازمایش اعتیاد شرکت ننموده که خود دلیلی محکمه بر صدق مدعاست. شعبه *به موجب دادنامه شماره 1616 1399/7/28 چنین اتخاذ تصمیم به عمل اورده است. تصمیم دادگاه در خصوص تجدیدنظر خواهی خانم س. ق. با وکالت آقای ح. و. به طرفیت آقای ح. ر. از مفاد نامه شماره 99/0701 مورخ 1399/5/11 مشاهده می شود. که اولا ابلاغ به تجدیدنظر خوانده شده گواهی ابلاغ الکترونیکی پیوست پرونده نیست تا مشخص گردد. ابلاغ واقعی است. تا حکم حضوری تلقی شود. یا قانونی است. و با توجه به عدم حضور و عدم ارائه لایحه وی غیابی باشد. ؟
ثانیا وکیل زوجه درخواست ازمایش اعتیاد از طریق نمونه مو ارائه نموده و دادگاه محترم توجه ننموده ثالثا تکلیف بذل بهر و میزان ان با توجه به طلاق به درخواست زوجه مشخص نگردیده رابعا در خصوص مضر بودن اعتیاد زوج به اساس زندگی زوجه و خانواده دادگاه هیچ تحقیقی اعم از استعلام از مرکز ترک اعتیاد و اعزام مددکار به محل زندگی مشترک و تحقیق از حال و هوای زوج و ترک زندگی مشترک و مفارقت زوجه ننموده خامسا واحدی طبق مفاد ماده 27 به بعد، بعد از ابلاغ به طرفین خواهد بود که ابلاغیه معرفی به داور به تجدیدنظر خوانده موجود نیست سادسا گواهی ابلاغ الکترونیکی اخطاریه تبادل لوایح در پرونده موجود نیست تا مشخص گردد. مشاهده نموده اند؟ به هر حال پرونده به شرح فوق نقص دارد. ، جهت رفع نقص و تکمیل تحقیقات ماهوی به شعبه محترم بدوی اعاده می گردد. دفتر محترم پرونده از امار شعبه کسر و به شعبه محترم بدوی ارسال گردد. پرونده از شعبه *به شعبه *ارسال گردیده است. در جلسه 1399/9/10 زوج حضور نیافته است.
وکیل زوجه اظهار داشته زوج در هیچ یک از جلسات رسیدگی شرکت نکرده و نمی کند موکله حاضر است. 212 سکه تمام ( بهار ازادی ) را از ( 313 سکه ) مهریه اش در ازای طلاق بذل نماید. سایر حقوق مالی را ادعایی ندارد. فرزند مشترک ندارند. دوشیزه نیست. بنا به اظهارات خودش باردار نیست بیش از یک سال است. با همدیگر نیستند. ( ص 51 ) مرکز ترک اعتیاد الف. طی نامه شماره 99/3282 مورخه 1399/9/11 به شعبه *مرقوم داشته آقای ح. ر. فرزند ا. در مورخ 98/6/8 برأی ترک مواد مخدر ( شیشه، هرویین، حشیش ) به این مرکز مراجعه کرده و مورخ 98/8/20 ترخیص گردیده است. در ضمن حضور نامبرده در این مرکز 12 روز بوده است. ( ص 55 ) پرونده به شعبه *ارسال گردیده است. ضمنا پزشکی قانونی *در تاریخ 1399/9/25 طی نامه ای به شعبه *مرقوم داشته در تاریخ 1399/9/25 از آقای ح. ر. ازمایش به عمل امده نتیجه بررسی نمونه ادرار به روش ایمونوکر و ماتوگرافی از نظر مواد مخدر و روانگردان منفی می باشد. لازم به ذکر است.
چنانچه ازمایش مواد روانگردان ( متامفتامین و امفتامین و مشتقات ان ) بیش از 24 تا 48 ساعت و مواد مخدر الکالوییدهای تریاک و مشتقات ان بیش از 48 تا 72 ساعت پس از اخرین مصرف انجام شود. نتیجه منفی از نظر علمی فاقد ارزش است. ( ص 58 ) بالاخره شعبه *به موجب شماره دادنامه *مورخ 1399/10/22 به شرح مندرج در ان دادنامه بدوی را عینا تایید و چنین رأی صادر کرده است: رأی دادگاه در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم س. ق. ب. کالت آقای ح. و. به طرفیت آقای ح. ر. از دادنامه شماره */5/11 صادره از شعبه *که به موجب ان در مورد دعوی طلاق تجدیدنظرخواه یادشده بلحاظ اعتیاد زوج به مواد مخدر و تحقق بند 7 از شروط ضمن عقد و عدم احراز ان حکم به بطلان صادر شده است. باعنایت به اوراق و محتویات پرونده نظر به اینکه اگر چه زوج به موجب گواهی پیوست در ص55 پرونده سابقه اعتیاد و ترک اعتیاد در تاریخ 98/8/20 داشته است. لکن خواهان دعوی خود را به تحقق بند 7 از شروط ضمن عقد استناد کرده در حالیکه به موجب نامه های پیوست در ص 17 و ص58 در تاریخ های 98/12/25 و 99/9/25 به پزشکی قانونی معرفی در هر دو مرحله ازمایش مشارالیه ( زوج ) منفی اعلام شده است.
بنا به مراتب و باتوجه به محرز نبودن تحقق شرط وکالت در طلاق از حیث اعتیاد زوج به مواد مخدر و اینکه دعوی خواهان مبنی بر عسر و حرج نیز چه در دادخواست و چه در جلسه اول دادگاه بدوی نبوده است. اعتراض وارد بنظر نمی رسد رأی صادره از دادگاه محترم بدوی وفق مقررات وموازین قانونی اصدار یافته و ایراد اساسی به ان ملاحظه نمی گردد. استنادا به ذیل ماده 358 از قانون آیین دادرسی مدنی مصوب 79/1/21 دادنامه تجدیدنظرخواسته را عینا تایید و ابرام مینماید. رأی دادگاه حضوری بوده و به موجب مواد *از قانون فوق الذکر ظرف 20 روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوانعالی کشور است. دادنامه ( 02658 ) در تاریخ 1399/10/24 به اشخاص ذینفع ابلاغ شده است. خانم س. ق. با وکالت آقای ح. و. در تاریخ 1399/11/15 طی دادخواستی به طرفیت آقای ح. ر. نسبت به دادنامه شماره *مورخه 1399/10/22 صادره از شعبه *فرجامخواهی کرده است.
هیأت شعبه چنین رأی صادر کرده است. رأی شعبه: نظر به اینکه زوج سوابق ترک اعتیاد طبق گواهی موسسه بهبودی الف. که مورد استناد وکیل زوجه است. داشته است. و معمولا افراد معتاد دارأی سوابقی در دادسرأی انقلاب نیز می باشند و از طرفی وکیل زوجه درخواست انجام ازمایش اعتیاد از طریق کورتکس مو به شرح دادخواست تقدیمی نموده است. و در برگ 55 پرونده در پاسخ به استعلام دادگاه بدوی از موسسه بهبودی الف. اعلام گردیده آقای ح. ر. فرزند ا. در مورخ 98/6/8 برأی ترک مواد مخدر ( شیشه، هرویین، حشیس ) به این مرکز مراجعه و مورخ 98/8/20 پس از 12 روز ترخیص گردیده است. به نظر می رسد تحقیقات کافی در مورد صحت و سقم ادعای زوجه و دفاعیات زوج به عمل نیامده است. لذا چون هزینه های ازمایش از طریق کورتکس مو به عهده معترض است. اولا لازم است. زوج مجددا به پزشکی قانونی معرفی تا با هزینه زوجه از وی ازمایش اعتیاد موردنظر زوجه به عمل اید ثانیا سوابق وی از دادسرأی انقلاب اسلامی البرز استعلام شود. لذا رأی فرجام خواسته به لحاظ نقص تحقیقاتی موردنظر مستندا به بند 5 ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی و بند الف ماده 401 همان قانون نقض می گردد.
و پرونده جهت رسیدگی مجدد به شعبه صادر کننده رأی منقوض ارجاع می شود. تا پس از انجام موارد مذکور رأی مقتضی با توجه به نتایج حاصله صادر گردد. پرونده به شعبه *ارسال گردیده دادگاه زوج را به پزشکی قانونی معرفی کرده است. پزشکی قانونی *طی نامه شماره 140043990003448728 مورخ 1400/3/19 مرقوم داشته: از آقای ح. ر. فرزند ا. در مورخه 1400/3/19 نمونه ادرار اخذ و از نظر مواد روانگردان ( امفتامین و متامفتامین و مشتقات ان ) و مواد مخدر تریا و مشتقات ان مورد ازمایش قرار گرفت در ادرار به روش تاییدی gc/mp متامفتامین یافت گردید. ( ص 90 ) سپس در نامه مورخه 1400/6/9 پزشکی قانونی مرقوم داشته که اشتباه تایپی صورت گرفته نتیجه ازمایش منفی بوده است. ( ص 93 ) به هر حال سرانجام شعبه *به موجب شماره دادنامه *مورخ 1400/6/17 چنین رأی صادر کرده است.
در خصوص تجدیدنظرخواهی خانم س. ق. با وکالت آقای ح. و. بطرفیت تجدیدنظرخوانده آقای ح. ر. نسبت به رأی تجدیدنظرخواسته شماره *صادره از شعبه *در پرونده کلاسه بایگانی شماره *که به موجب ان دعوای تجدیدنظرخواه بخواسته صدور حکم طلاق بلحاظ فقد دلیل محکوم به بطلان گردیده با نگرش در اوقا پرونده ملاحظه می شود. رأی موصوف توسط زوجه درمورخ 99/6/2 مورد اعتراض قرار گرفته است. ومتعاقب ان شعبه *با صدور رأی شماره *انرا عینا تایید گردیده در پی فرجامخواهی مشارالیها رسیدگی فرجامی به شعبه *محول مرجع یادشده طی دادنامه شماره *00/2/5 دادنامه فرجامخواسته را واجد نقص تشخیص و پرونده به شعبه صادر کننده رأی منقوص اعاده گردیده این شعبه در جهت اجرأی منویات شعبه دیوان زوج را به پزشکی قانونی معرفی وسابقه کیفری وی را از مرجع مربوطه استعلام نموده که پزشکی قانونی بدوا طی مرقومه شماره 14003434728 نتیجه ازمایش زوج را از نظر الکالوییدهای تریاک و مشتقات ان منفی ودر مورد متامفتامین مثبت اعلام و سپس در پی استعلام مجدد دادگاه مبنی بر اینکه متامفتامین به چ موادی اطلاق میگردد.
طی مرقومه شماره 14009888249 نتیجه ازمایش را از نظر متامفتامین منفی اعلام و نظریه قبلی را واجد اشتباه تایپی دانسته و از نظر سابقه کیفری نیز دفتر طی گزارش مورخ 1400/3/12 وی را فاقد سابقه کیفری اعلام داشته اکنون با توجه به محتویات پرونده به نظر این مرجع اعتراض وارد است. زیرا گزارش موسسه بهبودی الف. دارنده شماره ثبت 1811 حکایت از اعتیاد سابق زوج به مواد مخدر ازنوع شیشه وهرویین وحشیش دارد. که برأی ترک ازمورخ 98/6/8 تا 98/6/20 به مدت 12 روز در ان مرکز بستری بوده و تردیدی نیست که درنتیجه اعتیاد مشارالیه تخلف وی از بند 7 شرأیط ضمن العقد که اثر ان حصول وکالت در اجرأی صیغه طلاق برأی زوجه است. محقق گردیده و این حق مکتسبه زایل نمیگردد. الا با اراده شخص ذیحق که این مهم به اثبات نرسیده و قاعده استصحاب نیز استمرار انرا در زمان فعلی مدلل می نماید. و ترک اعتیاد بعد از این فرأیند به فرض که صورت گرفته باشد. مسقط*حق مکتسبه سابق نیست.
لذا دادگاه با اختیار حاصله از صدر ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را نقض و استنادا به مواد *قانون مدنی ومادتین 32 و 33 قانون حمایت خانواده مصوب 91/12/1 به زوجه اجازه داده می شود. با حضور در دفتر رسمی طلاق پس از بذل 212 سکه ازمهریه و سایر حقوق و قبول بذل به وکالت از طرف زوج خود را به طلاق خلع نوبت اول مطلقه نماید. عده طلاق از تاریخ اجرا در صورت جامل نبودن سه طهر است. زوجین فرزند مشترک ندارند اعتبار این حکم از تاریخ ابلاغ رأی فرجامی یا انقضای مدت فرجامخواهی شش ماه است. رأی صادره حضوری بوده و ظرف 20 روز پس از ابلاغ قابل فرجامخواهی در دیوانعالی کشور است. آقای ح. ر. در موعد طی دادخواستی به طرفیت خانم س. ق. نسبت به دادنامه شماره *مورخ 1400/6/17 صادره از شعبه *فرجامخواهی کرده مفادا اینکه در تمام ازمایشات نتیجه ازمایش منفی اعلام شده است. به فرض اعتیاد باید دید معتاد متجاهر است. یا خیر؟ پدر همسرم در سال 98 با ترفند و هماهنگی با کمپ ترک اعتیاد بهبودی لف. ، چند روز مرا به زور در کمپ نگه داشتند بعد از ان یک گواهی از کمپ جهت طلاق دخترش گرفتند.
دادگاه توجه به نظر پزشکی قانونی، استشهادیه محلی، استعلام سابقه کیفری زوج ننموده و تنها نظریه یک کمپ ترک اعتیاد را پذیرفته است. به هیچ از مواد تریاک، هرویین، حشیش و مواد صنعتی اعتیاد ندارد. و اماده است. یک بار دیگر به پزشکی قانونی معرفی شود. ( ص 104 105 ). دادخواست فرجام خواه به هنگام شور قرائت می شود.
هیأت شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید.
پس از قرائت گزارش آقای ع. ک. ص. س. عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده در خصوص دادنامه شماره *فرجام خواسته مشاوره نموده چنین رأی می دهد