متن رأی
دادنامه تجدیدنظر خواسته تحت شماره 516 مورخ 31/6/92 صادره از شعبه 217 دادگاه عمومی حقوقی تهران که به موجب آن حکم بر محکومیت تجدیدنظرخواه به تنظیم سند رسمی شش دانگ 5 قطعه پلاک های ثبتی شماره 1561/1 و 1562/1 و 1563/1 و 1565/1 و 1577/1 بخش 10 تهران در حق تجدیدنظر خوانده صادر و ایضاً دادنامه تصحیحی شماره 560 مورخ 27/7/92 صادره از همان دادگاه که به موجب آن شماره پلاک ثبتی 1577/1 به شماره 1560/1 اصلاح گردیده، هیچ کدام موافق مقررات و اصول دادرسی نبوده و بر استدلال و استنباط محکمه نخستین در انشاء آراء موصوف خدشه و اشکال قانونی وارد است.
زیرا محتویات پرونده نشان می دهد خواهان در شرح دادخواست تقدیمی، خواسته خویش را اثبات مالکیت نسبت به 18 قطعه زمین و الزام خوانده به تنظیم سند رسمی نسبت به سه دانگ هریک از 18 قطعه زمین مذکور اعلام داشته، دادگاه برأی 29/1/91 وقت رسیدگی تعیین و در جلسه مذکور وکلای طرفین حاضرشده و به دلیل مذاکرات اصلاحی تقاضای تجدید وقت را نموده و متعاقباً برأی 18/2/91 وقت رسیدگی تعیین گردیده و این جلسه دادرسی نیز به نحو صحیح و قانونی تشکیل و به دلیل عدم حضور طرفین پرونده در وقت نظارت قرارگرفته و در تاریخ 17/4/91 دستور تعیین وقت رسیدگی صادر و برأی 14/5/91 وقت جدید تعیین شده و در وقت رسیدگی اخیرالذکر که جلسه سوم دادرسی تلقی می گردد وکیل خواهان خواسته خویش را تغییر داده و به شرح صورت جلسه مورخ 14/5/91 اظهار داشته، بدواً تقاضای صدور حکم به اثبات شراکت نسبت به 18 قطعه زمین و الزام به انتقال شش دانگ 5 قطعه زمین پلاک های ثبتی 1561/1 و 1563/1 و 1565/1 و 1577/1 و 1562/1 را دارد، که محکمه بدوی در مورد بخش اول این خواسته که در دادخواست اولیه نیز ذکر گردیده به شرح دادنامه های تجدیدنظر خواسته، نفیاً یا اثباتاً حکم یا قرار صادر نکرده و از این حیث محکمه تجدیدنظر نسبت به آن با تکلیفی مواجه نمی باشد.
لیکن در آن قسمت که دادگاه راجع به 5 قطعه زمین موردادعا انشاء رأی نموده، با لحاظ اینکه مطابق مقررات ماده 98 قانون آیین دادرسی مدنی تغییر نحوه دعوا یا خواسته یا درخواست در صورتی ممکن است که با دعوای طرح شده مربوط بوده و منشأ واحدی داشته باشد و تا پایان اولین جلسه به دادگاه اعلام شده باشد، که در مانحن فیه تغییر خواسته خواهان که می توان آن را تغییر نحوه دعوا نیز تلقی کرد اگرچه با دعوای طرح شده هم منشأ می باشد، لیکن تا پایان اولیه جلسه دادرسی اعلام نشده و در جلسه سوم دادرسی اعلام گردیده است، این اقدام کم کردن خواسته نیز تلقی نمی شود که با لحاظ صدر ماده 98 قانون یادشده خواهان بتواند در تمام مراحل دادرسی از این امتیاز بهره مند گردد و صرفاً قابل تطبیق با تغییر خواسته یا تغییر نحوه دعوا بوده که زمان آن تا پایان اولین جلسه دادرسی می باشد. بنابرأین، چون تغییر خواسته و یا تغییر نحوه دعوا در جلسه سوم دادرسی امکان پذیر نیست و خواهان قانوناً چنین حقی ندارد، رسیدگی به خواسته جدید وی و انشاء رأی مطابق آن، صدور رأی در خارج از خواسته بوده که شایسته تأیید نمی باشد.
لذا دادگاه مستنداً به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی و ماده 2 و 98 قانون مرقوم، دادنامه های تجدیدنظر خواسته را صرفاً در بخش مورد درخواست تجدیدنظر نقض و پرونده را برأی رسیدگی مطابق خواسته عودت می دهد. رأی صادره قطعی است. رییس شعبه 10 دادگاه تجدیدنظر استان تهران ـ مستشار دادگاه امی ـ مداح