خلاصه جریان پرونده
در خصوص فرجامخواهی آقای ت. پ. به طرفیت خانم ف. پ.
نسبت به دادنامه شماره 1427 مورّخ 94/11/28 صادره شعبه اوّل دادگاه تجدیدنظر استان زنجان که در مقام تأیید رأی شماره 1881 مورّخ 94/9/25 شعبه ششم دادگاه عمومی حقوقی زنجان مشعر; بر صدور حکم حجر فرجام خواه از زمان تقدیم دادخواست (94/8/12) صادر گردیده، با مطالعه جامع اوراق و امعان نظر در پرونده، فرجامخواهی واصله را وارد و موجه تشخیص و رأی فرجام خواسته را واجد نقصان در تحقیقات و اقدامات انجام شده دانسته و آنرا در موقعیت کنونی شایسته و در خور تأیید نمی داند زیرا، اولاً - مطابق ماده 1207 قانون مدنی صغار و اشخاص غیررشید و مجانین محجور و از تصرف در اموال و حقوق مالی خود ممنوع هستند، از طرفی طبق ماده 104 قانون امور حسبی کسی که در اثر کبر سن یا بیماری و امثال آن از اداره تمام یا بعضی اموال خود عاجر شده، میتواند از دادگاه بخواهد برأی اداره اموال او امین معین نماید، در مانحن فیه خواهان اولیه ( فرجام خوانده ) مصرحاً مدعی جنون پــــدر خـــــویش ( فرجام خواه ) نگردیده بلکه اعلام داشته بواسطه تداوم بیماری و کهولت سن زیاد خوانده، توانائی لازم جهت اداره امور مالی خویش ندارد، ایجاب داشت با توجه به مقررات قانونی مارالذکر خواهان و در ادامه وکیل ایشان با حضور در محکمه رسیدگی کننده صراحتاً خواسته خود را عنوان و دلایل اثباتی آنرا اعلام مینمود و رسیدگی و اتخاذ هر گونه تصمیم شایسته بر مبنای خواسته معنون صورت میپذیرفت، ثانیاً - اداره کل پزشکی قانونی در نظرات تسلیمی خود تکلیف قضیه را بالصراحه روشن نکرده، قطع نظر از اینکه نظریه مزبور مورد اعتراض فرجام خواه قرار گرفته، اقتضاء داشت دادگاه رسیدگی کننده با ارسال هر گونه مدارک و سوابق پزشکی ابرازی متداعیین به پزشکی قانونی، درخواست نماید با انجام هر گونه بررسی علمی و پزشکی و استطلاع لازم، نظریه خود را صریح و فاقد ابهام بگونه ای که اعلام شود آیا فرد مذکور ابتلاء به جنون دارد یا خیر و در صورت دارا بودن چگونه میباشد و یا اینکه صراحتاً اعلام نمایند مشارالیه در اثر کبر سن یا کهولت یا بیماری و امثال آن عاجز از اداره امور و اموال خود بوده است، بدیهی است دادگاه در هر مورد اقدام قانونی مربوطه انجام خواهد داد، چنانچه نظریه پزشکی قانونی مأخوذه دریافت و نسبت به ابلاغ آن اقدام گردد لدی الاقتضاء و عنداللزوم نظریه کمیسیون سه نفره پزشکی قانونی اخذ خواهد شد، ثالثاً - فرجام خوانده ( خوانده ) همواره اعلام داشته که از سلامت روانی برخوردار بوده و فقط دارأی ضعف قوای جسمانی و مبتلاء به بیماری کنسر معده و.
. . . . . . بوده است، مؤید اظهارات خود را علاوه بر مدارک پزشکی، گواهی سایر فرزندانش ( غیر از فرجام خوانده ) و امور حقوقی انجام شده توسط خودش تا اواخر سال 93 عنوان داشته است، ایجاب داشت دادگاه رسیدگی کننده در اینخصوص حسب مورد قرارهای معاینه و تحقیق محلّی و قرار استماع شهادت گواهان و قرار استعلام از مراجع مربوطه صادر و بنا به مقتضیات پرونده نسبت به اجرأی آنها اقدام و در این موارد اهتمام لازم مبذول مینمود، رابعاً - مطابق ماده 70 قانون امور حسبی اثر حجر از تاریخ قطعیت حکم مترتب میشود، ترتب دادن اثر حجر به قبل از تاریخ حکم مذکور مستلزم ثابت شدن وجود علت حجر همراه با استدلال لازم میباشد، چنانچه ب
رأی دادگاه
رسیدگی کننده حجر محجور بر اساس ماده 1207 قانون مدنی اثبات شود، رعایت قاعده مرقوم لازم است، خامساً - بنا به تجویز ماده 199 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی دادگاه رسیدگی کننده علاوه بر سیدگی به دلایل مورد استناد طرفین دعوا، هر گونه تحقیق یا اقدامی که برأی کشف حقیقت لازم باشد انجام خواهد داد، سادساً - وکیل فرجام خوانده در لایحه ای که بعنوان پاسخ فرجامخواهی داده با پیوست نمودن کپی گواهی فوت آقای ت. پ. اعلام داشته یک روز پس از ثبت دادخواست فرجامخواهی (95/1/6) فرجام خواه دارفانی را وداع گفته است، اقتضاء و ایجاب مینماید تا با وصف اینکه رأی فرجام خواسته بشرح موارد مذکور واجد نقصان در تحقیقات تشخیص داده شده، در اولویت و با مدّنظر قراردادن قواعد آمره دادرسی و بدواً بر اساس مقررات ماده 105 قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی اقدام و مقدمات امر فراهم و در صورت مرتفع شدن اقدامات مربوط به مقررات مرقوم در آتی جهت رسیدگی ماهوی وارد و موارد و نقائص مذکور انجام و بواسطه اقدامات و تحقیقات انجام شده و نتایج حاصله از آن رأی شایسته و قانونی صادر فرمایند.
فلذا و با نظر به مراتب مذکور و اینکه دادگاه تجدیدنظر که به تبع رسیدگی و رأی صادره دادگاه بدوی اقدام و نکات و موارد فوق را رعایت ننموده است مستنداً به بندهای 5 ماده 371 و الف ماده 401 از قانون مرقوم الذکر با نقض دادنامه فرجام خواسته پرونده را جهت رسیدگی مجدد به هـــمان دادگــاه صادر کننده ( شعبه اوّل دادگاه تجدیدنظر استان زنجان ) ارجاع مینماید. شعبه بیست و دوّم دیوان عالی کشوررئیس شعبه: جنتی عضومعاون: حضرتی