متن رأی
فرجامخواهی آقای الف. ق. به وکالت آقای ح. س. نسبت به دادنامه شماره 01215 ـ 91 مورخ 7/9/1391 شعبه اول محاکم عمومی حقوقی طرقبه شاندیز (بینالود) اجمالاً وارد است. 1ـ عنوان خواسته در دعوی و الزام به تنظیم سند رسمی در خصوص 4500 مترمربع زمین مشاعی از پلاک 2051 فرعی از 1396 فرعی از 1384 فرعی و 93 اصلی بخش 6 مشهد از اراضی شاندیز) است در ذیل دادخواست نیز وکیل خواهان (آقای الف. ر. ) (صدور حکم بر الزام خوانده ردیف اول به حضور در دفترخانه و تنظیم و انتقال سند رسمی مشاعاً از پلاک مرقوم) را درخواست نموده اند در جلسه اول رسیدگی 13/7/1389 ص 20 وکیل خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست است لکن غیر از خواسته الزام به تنظیم سند رسمی خواسته دیگری به طرفیت خواندگان مورد مخاطب به عنوان خوانده (آقایان ع. ق. ، ح. ش. و غ. د.
[وراث وی متعاقباً]) مطرح ننموده اند لکن در مشروحه دادخواست تعاقب ایادی انتقال عقدی مبیع متنازعٌ فیه را مورد تصریح و یا امعان جهت اثبات و اجلاس دادرسی ادعا قرار داده اند هرچند دادگاه دعوی الزام به تنظیم سند رسمی به غیر مخاطب دارنده سند ثبتی را به سبب عدم توجه دعوی قرار ردّ دعوی داده لکن لازمه و اناطه و موقف الزام به تنظیم سند رسمی موکول به اثبات تعاقب ایادی و صحت عقد انتقال بوده است و بدون دعوی اثبات عقد انتقال و تنفیذ عقد انتقال ترتب حکم بر فرد اخیر به الزام به تنظیم سند رسمی صائب نمی باشد مختصاً دعوی الزام به تنظیم سند رسمی متوقف بر دعوی اثبات عقد انتقال (صحت تعاقب ایادی) است (ماده 19 ق. آ. د. م. ) متوقف بر دعوی متمایز از متوقف بر ادعا است (دعوی تشریف خاص خود را دارد لکن هر ادعایی دعوی تلقی نمی شود) که این امر زمره موارد نقایص تحقیقات موضوع بند 5 ماده 371 ق. آ. د. م. است مضافاً بدون دعوی اثبات صحت تعاقب ایادی الزام به تنظیم سند رسمی صدور رأی برخلاف موازین شرعی و مقررات قانونی موضوع بند 2 ماده 371 ق. آ. د. م.
است 2ـ با عنایت به عدم ضرورت قانونی در اتباع قرار شکلی (قرار ردّ دعوی) موضوع رأی شماره 00518 ـ 89 ـ 12/4/1389 شعبه 19 محاکم تجدیدنظر استان خراسان رضوی لکن مبنای مورد تعرض به اینکه (مورد معامله به صورت عین معین فروخته شده و اراضی هم تفکیک نشده الزام و تنظیم سند به صورت مشاع صحیح نیست) مذکور در خلاصه نویسی دادرسی وقت پرونده ص 21 و امعان توجه این مرجع به متن دادنامه مرقوم (چون امکان تنظیم سند مفروزی با وضعیت فعلی وجود ندارد در وضعیت فعلی قابلیت استماع ندارد (ص 2 و 3 پرونده) و توجهاً به استناد استعلام ثبتی از واحد ثبتی محل طرقبه که بنام خوانده ردیف اول است مذکور در رأی 00636 ـ 89 مورخ 17/11/89 ص 38 شعبه اول حقوقی بینالود (طرقبه) و عدم ملاحظه چنین استعلاجی با عطف توجه مجدد و تورق پرونده و ضرورت تحصیل گردش ثبتی ملک (با اینکه تصویر سند مالکیت در صفحات 11 و 12 ضبط گردیده) وضعیت ثبتی ملک معلوم گشته که آیا کلیه خواندگان مالکان رسمی و ثبتی پلاک مرقوم بوده اند یا خیر و درصورتی که مالکان مشاعی دیگری دارد به عنوان مطلع از کمیت و کیفیت امر اخذ استفصال شده (چه در دادگاه به عنوان مطلع و چه در اجرأی قرار تحقیق و معاینه محلی) و اخذ کروکی محل متنازع ٌفیه وضعیت موجود آن با دعوت خواندگان دعوی (و سایر شرکاء ملکی که غیر مخاطب در دعوی هستند) و تعیین عنوان مورد انتقال و تعاقب ایادی اعلامی و یا ادعایی که آیا به صورت مفروز انتقال صورت گرفته و یا به صورت مشاعی و اگر به صورت مفروض انتقال صورت گرفته موردتوافق جمیع شرکا بوده (حسب حکومت اشاعه در مالکیت در اموال شرکت) و اگر به صورت اشاعه و مشاعی انتقال، صورت گرفته در عنوان کلیه معاملات و تعاقب ایادی مسبوق چنین بوده و یا در بین تعاقب ایادی از وضع اشاعه به افراز تبدیل شده است و آیا فی مابین مالکان مشاعی تقسیم نامه افرازی کتبی و یا عملی (مفروزالرعیه) در طبیعت واقع شده است یا خیر 3ـ حین صدور قرار تحقیق و معاینه محلی جلب نظر کارشناس ثبتی متعاقب استعلام از ثبت صورت گیرد باهدف (حد و رسم محل متنازع ٌفیه) با حضور متداعیین و ابلاغ به سایر شرکا غیر مخاطب در دعوی (به عنوان مطلع) تا کارشناس رسمی دادگستری معلوم دارند الف ـ فی مابین آنچه در قراردادهای معاملاتی و تعاقب ایادی انتقالی مرقوم شده با آنچه در طبیعت است ضمن توصیف (قراردادها) و (طبیعت محل) آیا انطباقی وجود دارد یا خیر ب ـ آیا افرازی در طبیعت عملاً صورت گرفته یا خیر ج ـ آیا انطباقی فی مابین مالکیت ثبتی با محل متنازع ٌفیه می باشد یا خیر 4 ـ با انعقاد اجلاس دادرسی مطابق ماده 200 ق.
آ. د. م. و اخذ استیضاح و استفصال موضوع از متداعیین به شرح مذکور در ثانی تأسیس رأی نمایند این رأی به استناد بندهای 2 و 3 و 5 ماده 371 ق. آ. د. م. ضمن نقض دادنامه فرجام خواسته صادرشده و باهدف اعمال تمهیدات قضایی به حکم بند الف مواد 401 و 405 ق. آ. د. م. به همان مرجع ارسال می دارد متعاقب اعمال تمهیدات به مقتضای موضوع رأی (موضوع ماده 299 ق. آ. د. م. ) صادر نمایند. رئیس شعبه 21 دیوان عالی کشور ـ مستشار اخوان ملایری ـ حسینی طباطبائی