<div class="dv-law-page" dir="rtl">
<style id="dv-1537-toc-rtl">#ez-toc-container.dv-rtl-toc{direction:rtl!important;text-align:right!important;margin-right:0!important;margin-left:auto!important}#ez-toc-container.dv-rtl-toc nav,#ez-toc-container.dv-rtl-toc ul,#ez-toc-container.dv-rtl-toc li,#ez-toc-container.dv-rtl-toc a{direction:rtl!important;text-align:right!important}#ez-toc-container.dv-rtl-toc ul{padding-left:0!important;margin-left:0!important;padding-right:1.25em!important;margin-right:0!important}#ez-toc-container.dv-rtl-toc ul.ez-toc-list{padding-right:0!important}#ez-toc-container.dv-rtl-toc .ez-toc-title{direction:rtl!important;text-align:right!important}#ez-toc-container.dv-rtl-toc .ez-toc-title-toggle{float:left!important}</style>
<p><strong>قانون امور حسبی؛ مواد ۲۷۶ تا ۳۷۸</strong> شکل های وصیت نامه، تقسیم ترکه، ترکه بلاوارث و اتباع خارجی و گواهی انحصار وراثت را تنظیم می کند.</p>
<div class="dv-source" style="padding:14px 16px;margin:18px 0;border-right:4px solid #1e73be;background:#f5f9fd">
<p><strong>منبع و وضعیت بازبینی:</strong> متن با <a href="https://qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=5855336716322644674" target="_blank" rel="noopener noreferrer">سامانه ملی قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران</a> تطبیق داده شد (آخرین بازبینی: ۱۱ شهریور ۱۴۰۵).
اصلاحات و الحاقات نمایش داده شده در متن رسمی حفظ شده اند.</p>
<p><strong>نکات کاربردی</strong></p>
<p><strong>انواع وصیت نامه:</strong> قانون برای وصیت نامه خودنوشت، رسمی و سری شرایط شکلی جداگانه دارد؛ رعایت نکردن شکل مقرر می تواند اثبات و اعتبار وصیت را دشوار کند.</p>
<p><strong>تقسیم ترکه:</strong> هر وارث می تواند تقسیم را بخواهد، اما ابتدا باید وضعیت دیون، وصایا و اموالی که قابلیت تقسیم ندارند روشن شود.</p>
<p><strong>گواهی انحصار وراثت:</strong> مواد ۳۵۷ به بعد روند درخواست، انتشار آگهی در موارد لازم، رسیدگی به اعتراض و آثار گواهی را بیان می کنند.
نصاب ها و ترتیبات اجرایی باید با مقررات معتبر روز نیز سنجیده شوند.</p>
<p><strong>صفحات مرتبط:</strong> <a href="https://dadvarzyar.com/%d9%82%d8%a7%d9%86%d9%88%d9%86-%d8%a7%d9%85%d9%88%d8%b1%d8%ad%d8%b3%d8%a8%db%8c-%d9%85%d8%a7%d8%af%d9%87-1-%d8%aa%d8%a7-102/">مواد ۱ تا ۱۰۲</a> | <a href="https://dadvarzyar.com/%d9%82%d8%a7%d9%86%d9%88%d9%86-%d8%a7%d9%85%d9%88%d8%b1-%d8%ad%d8%b3%d8%a8%db%8c1319/">مواد ۱۰۳ تا ۲۷۵</a> | مواد ۲۷۶ تا ۳۷۸</p>
<p><strong>متن رسمی مواد ۲۷۶ تا ۳۷۸</strong></p>
<h2>فصل ششم – راجع بوصیت</h2>
<p id="m276"><strong>ماده ۲۷۶</strong></p>
<p>وصیت نامه اعم از اینکه راجع باشد بوصیت عهدی یا تملیکی منقول یا غیرمنقول ممکن است بطور رسمی یا خودنوشت یا سری تنظیم شود.</p>
<p id="m277"><strong>ماده ۲۷۷</strong></p>
<p>ترتیب تنظیم وصیتنامه رسمی و اعتبار آن بطوری است که برای اسناد تنظیم شده در دفاتر اسناد رسمی مقرر است.</p>
<p id="m278"><strong>ماده ۲۷۸</strong></p>
<p>وصیت نامه خودنوشت در صورتی معتبر است که تمام آن بخط موصی نوشته شده و دارای تاریخ روز و ماه و سال بخط موصی بوده و بامضاء او رسیده باشد.</p>
<p id="m279"><strong>ماده ۲۷۹</strong></p>
<p>وصیت نامه سری ممکن است بخط موصی یا بخط دیگری باشد ولی در هر صورت باید بامضاء موصی برسد و بترتیبی که برای امانت اسناد در قانون ثبت اسناد مقرر گردیده در اداره ثبت اقامتگاه موصی یا محل دیگری که در آئین نامه وزارت دادگستری معین میگردد امانت گذارده میشود.</p>
<p id="m280"><strong>ماده ۲۸۰</strong></p>
<p>کسی که سواد ندارد نمیتواند بترتیب سری وصیت نماید.</p>
<p id="m281"><strong>ماده ۲۸۱</strong></p>
<p>کسی که نمیتواند حرف بزند هرگاه بخواهد وصیت نامه سری تنظیم کند باید تمام وصیت نامه را بخط خود نوشته و امضاء نماید و نیز در حضور مسئول دفتر رسمی روی وصیت نامه بنویسد که این برگ وصیت نامه او است و در اینصورت مسئول دفتر باید روی پاکت یا لفافی که وصیت نامه در او است بنویسد که عبارت مزبور را موصی در حضور او نوشته است.</p>
<p id="m282"><strong>ماده ۲۸۲</strong></p>
<p>وصیت نامه سری را موصی همه وقت میتواند به ترتیبی که برای استرداد اسناد امانتی مقرر است استرداد نماید.</p>
<p id="m283"><strong>ماده ۲۸۳</strong></p>
<p>در موارد فوق العاده از قبیل جنگ یا خطر مرگ فوری و امراض ساریه و مسافرت در دریا که مراوده نوعا مقطوع و باین جهت موصی نمیتواند بیکی از طرق مذکور وصیت کند ممکن است وصیت بطریقی که در مواد بعد ذکر میشود واقع شود.</p>
<p id="m284"><strong>ماده ۲۸۴</strong></p>
<p>افراد و افسران نظامی و کسانیکه در ارتش اشتغال بکاری دارند میتوانند نزد یک نفر افسر یا همردیف او با حضور دو گواه وصیت خود را شفاها اظهار نمایند.</p>
<p id="m285"><strong>ماده ۲۸۵</strong></p>
<p>در صورتیکه نظامی یا کسی که در ارتش اشتغال بکاری دارد بیمار یا مجروح باشد ممکن است وصیت خود را در حضور رئیس بهداری ارتش و مدیر بیمارستان که موصی آنجاست اظهار نماید.</p>
<p id="m286"><strong>ماده ۲۸۶</strong></p>
<p>اشخاصی میتوانند بترتیب مذکور در دو ماده قبل وصیت نمایند که در جنگ یا مأمور عملیات جنگی باشند و یا در محلی زندانی یا محصور باشند که مراوده ای با خارج نباشد.</p>
<p id="m287"><strong>ماده ۲۸۷</strong></p>
<p>در سایر موارد مذکور در ماده ۲۸۳ موصی میتواند در حضور دو نفر گواه وصیت خود را اظهار نماید و یکی از آن دو گواه اظهارات او را با تعیین تاریخ روز و ماه و سال و محل وقوع وصیت نوشته و موصی و گواه ها آنرا امضاء مینمایند و اگر موصی نتواند امضاء کند گواه ها این نکته را در وصیت نامه قید میکنند.</p>
<p id="m288"><strong>ماده ۲۸۸</strong></p>
<p>اشخاصی که مطابق ماده ۲۸۴ و ۲۸۵ وصیت نزد آنها شده و همچنین گواه های مذکور در ماده قبل در اول زمان امکان باید در اداره ثبت اسناد یا محلی که در آئین نامه وزارت دادگستری تعیین میشود حاضر شده وصیت نامه را مطابق مقررات راجع بامانت گذاردن اسناد امانت بگذارند و ضمنا اعلام کنند که این آخرین وصیت موصی است که با داشتن اهلیت اظهار داشته.</p>
<p id="m289"><strong>ماده ۲۸۹</strong></p>
<p>در صورتیکه اشخاص مذکور در ماده ۲۸۴ و ۲۸۵ اظهارات موصی را ننوشته باشند در اول زمان امکان نزد دادرس دادگاه بخشی که به او دسترسی دارند حاضر شده و اظهارات موصی را با تاریخ و محل وقوع وصیت و اهلیت موصی شفاهاً اظهار میدارند.
اظهارات مزبور در صورت مجلس نوشته شده و به امضاء دادرس دادگاه بخش و گواه ها میرسد.</p>
<p id="m290"><strong>ماده ۲۹۰</strong></p>
<p>وصیتی که مطابق مواد قبل ( در موارد غیرعادی) واقع میشود بعد از گذشتن یکماه از تاریخ مراجعت و رسیدن موصی بمحلی که بتواند بیکی از طرق مذکور در ماده ۲۷۶ وصیت کند یا گذشتن یکماه از تاریخ باز شدن راه و مرتفع شدن مانعی که بواسطه آن مانع نتوانسته موصی بیکی از طرق مذکور وصیت نماید بی اعتبار میشود مشروط باینکه در مدت نامبرده موصی متمکن از وصیت باشد.</p>
<p id="m291"><strong>ماده ۲۹۱</strong></p>
<p>هر وصیتی که بترتیب مذکور در این فصل واقع نشده باشد در مراجع رسمی پذیرفته نیست مگر اینکه اشخاص ذینفع در ترکه بصحت وصیت اقرار نمایند.</p>
<p id="m292"><strong>ماده ۲۹۲</strong></p>
<p>هر دادگاه – اداره – بنگاه یا شخصی که وصیت نامه باو سپرده شده و نیز دادگاهی که در موارد فوق العاده وصیت در آنجا اظهار گردیده مکلف است بعد از اطلاع بفوت موصی وصیت نامه یا صورت مجلس راجع بوصیت را بدادگاه بخشی که برای رسیدگی بامور راجع بترکه متوفی صالح است بفرستد اعم از اینکه وصیت نامه نامبرده بحسب قانون قابل ترتیب اثر باشد یا نباشد و هرگاه وصیت نامه متعدد باشد باید تمام آنها فرستاده شود.</p>
<p id="m293"><strong>ماده ۲۹۳</strong></p>
<p>هرگاه کسی که وصیت نامه نزد او است خارج از مقر دادگاه بخش مذکور فوق باشد میتواند وصیت نامه را بدادگاه محل خود تسلیم نماید و آن دادگاه مکلف است فورا وصیت نامه را بدادگاه بخش نامبرده بفرستد.</p>
<p id="m294"><strong>ماده ۲۹۴</strong></p>
<p>دادگاه بخش در آگهی که برای اداره یا تصفیه ترکه یا تصدیق حصر وراثت میشود قید میکند که هر کس وصیت نامه از متوفی نزد او ست در مدت سه ماه بدادگاهی که آگهی نموده بفرستد و پس از گذشتن این مدت هر وصیتنامه ( جز وصیت نامه رسمی و سری) ابراز شود از درجه اعتبار ساقط است.</p>
<p id="m295"><strong>ماده ۲۹۵</strong></p>
<p>پس از گذشتن مدت مذکور فوق دادگاه بخش وقتی را برای افتتاح وصیت نامه تعیین و باشخاصی که وراثت آنها معلوم است اطلاع میدهد که در وقت مزبور حاضر شوند.</p>
<p id="m296"><strong>ماده ۲۹۶</strong></p>
<p>هنگام ابراز وصیت نامه دادرس دادگاه بخش باید با حضور نماینده دادستان یا مدیر دفتر صورت مجلسی مشتمل بر خلاصه وصیت و اینکه وصیت نامه در حضور او باز شده و خصوصیات وصیت نامه از قبیل مهر و موم و غیره تنظیم و بامضاء حضار برساند.</p>
<p> وصیت نامه سری را دادرس دادگاه بخش با حضور اشخاصی باز مینماید که لفاف آنرا امضاء یا مهر کرده و در تاریخ باز کردن زنده و در مقر دادگاه حاضر هستند.</p>
<p> اصل وصیت نامه که مطابق این ماده نزد دادرس دادگاه بخش باز میشود بدفتر امانات ثبت فرستاده میشود و رونوشت آن در دفتر دادگاه میماند - اشخاص ذینفع میتوانند از آن رونوشت بگیرند.</p>
<p id="m297"><strong>ماده ۲۹۷</strong></p>
<p>بعد از باز شدن وصیت نامه دادگاه بخش به اشخاصی که وصیت بنفع آنها شده یا کسانی که وصی معین شده اند مراتب را اطلاع میدهد.</p>
<p id="m298"><strong>ماده ۲۹۸</strong></p>
<p>وصیت نامه وقتی معتبر است که تمام آن موجود باشد و ادعاء فقدان وصیت نامه اعم از اینکه این دعوی نسبت بتمام وصیت نامه یا قسمتی از آن باشد مسموع نیست.</p>
<p id="m299"><strong>ماده ۲۹۹</strong></p>
<p>ترتیب صدور سند مالکیت بنام ورثه یا موصی له نسبت باموال غیرمنقول که بنام مورث ثبت شده است در آئین نامه وزارت دادگستری معین میشود.</p>
<p>فصل هفتم – در تقسیم</p>
<h2>فصل هفتم – در تقسیم</h2>
<p id="m300"><strong>ماده ۳۰۰</strong></p>
<p>در صورت تعدد ورثه هر یک از آنها میتوانند از دادگاه درخواست تقسیم سهم خود را از سهم سایر ورثه بخواهند.</p>
<p id="m301"><strong>ماده ۳۰۱</strong></p>
<p>ولی و وصی و قیم هر وارثی که محجور باشد و امین غائب و جنین و کسیکه سهم الارث بعضی از ورثه باو منتقل شده است و همچنین موصی له و وصی راجع بموصی به در صورتیکه وصیت بجزء مشاع از ترکه شده باشد حق درخواست تقسیم را دارند.</p>
<p id="m302"><strong>ماده ۳۰۲</strong></p>
<p>نسبت بدرخواست تقسیم مرور زمان جاری نیست و کسانیکه ذیحق در درخواست تقسیم هستند همه وقت میتوانند این درخواست را بنمایند.</p>
<p id="m303"><strong>ماده ۳۰۳</strong></p>
<p>هرگاه یکی از ورثه متوفی غائب مفقودالاثری باشد که وکیل نداشته و درخواست تقسیم اموال متوفی بشود بدواً برای غائب امین معین میشود و بعد تقسیم بعمل میآید.</p>
<p id="m304"><strong>ماده ۳۰۴</strong></p>
<p>درخواست تقسیم باید کتبی و مشتمل بر امور زیر باشد:</p>
<p>۱ – نام و مشخصات درخواست کننده و متوفی.</p>
<p>۲ – ورثه و اشخاص دیگری که ترکه باید بین آنها تقسیم شود و سهام هر یک.</p>
<p id="m305"><strong>ماده ۳۰۵</strong></p>
<p>پس از وصول درخواست هرگاه دادگاه محتاج بتوضیحاتی باشد درخواست کننده را احضار نموده و توضیحاتی که لازم است از او میخواهد.</p>
<p id="m306"><strong>ماده ۳۰۶</strong></p>
<p>دادگاه برای رسیدگی بموضوع درخواست تعیین جلسه نموده و درخواست کننده و اشخاص ذینفع را احضار مینماید.</p>
<p id="m307"><strong>ماده ۳۰۷</strong></p>
<p>درخواست کننده تقسیم میتواند زمینه هائی برای تقسیم ترکه تهیه نموده و بدادگاه تسلیم نماید در این صورت مراتب در احضاریه نوشته شده و تذکر داده می شود که مراجعه بزمینه های نامبرده در دفتر دادگاه مانعی ندارد.</p>
<p id="m308"><strong>ماده ۳۰۸</strong></p>
<p>وقت رسیدگی باید طوری معین شود که فاصله بین ابلاغ احضاریه و روز دادرسی کمتر از ده روز نباشد.</p>
<p id="m309"><strong>ماده ۳۰۹</strong></p>
<p>اشخاص ذینفع میتوانند در دادگاه حاضر شده بتراضی قراری راجع بمقدمات تقسیم یا طرز تقسیم اموال بگذارند.
در اینصورت دادگاه صورت مجلسی مشتمل بر قرارداد نامبرده تنظیم مینماید.</p>
<p id="m310"><strong>ماده ۳۱۰</strong></p>
<p>هرگاه یک یا چند نفر از اشخاص ذینفع در تنظیم قرارداد مذکور فوق شرکت نداشته و رضایت خود را اظهار ننموده باشند دادگاه نتیجه تصمیمی را که مربوط به شخص غائب است باو اعلام مینماید با ذکر اینکه میتواند در ظرف مدت معینی در دفتر دادگاه حاضر شده و بقرارداد مراجعه نموده و رضایت یا عدم رضایت خود را اعلام دارد.</p>
<p id="m311"><strong>ماده ۳۱۱</strong></p>
<p>در اخطار مذکور در فوق قید میگردد که هرگاه شخص غائب در مدت معینه در دفتر حاضر نگردد و یا رضایت و عدم رضایت خود را اظهار نکند بر طبق قرار مذکور در ماده ۳۰۹ قضیه حل خواهد شد.</p>
<p id="m312"><strong>ماده ۳۱۲</strong></p>
<p>هرگاه شخص غائب در اثر عذر موجهی حاضر نشده باشد و درخواست وقت جدیدی نماید تا رضایت و عدم رضایت خود را اعلام دارد دادگاه وقت جدیدی برای او معین خواهد نمود.</p>
<p id="m313"><strong>ماده ۳۱۳</strong></p>
<p>در صورتیکه تمام ورثه و اشخاصیکه در ترکه شرکت دارند حاضر و رشید باشند بهر نحوی که بخواهند میتوانند ترکه را مابین خود تقسیم نمایند لیکن اگر مابین آنها محجور یا غائب باشد تقسیم ترکه بتوسط نمایندگان آنها در دادگاه بعمل میآید.</p>
<p id="m314"><strong>ماده ۳۱۴</strong></p>
<p>در صورتیکه ورثه تراضی در بهای اموال غیرمنقول مورد درخواست تقسیم ننماید اموال نامبرده باید بتوسط کارشناس ارزیابی شود و اموال منقول در صورتی ارزیابی میگردد که بارزیابی در موقع تحریر ترکه بجهاتی نتوان ترتیب اثر داد.</p>
<p> ترتیب انتخاب کارشناس و مقررات راجع بکارشناس که در آئین دادرسی مقرر است در تقسیم رعایت میشود.</p>
<p id="m315"><strong>ماده ۳۱۵</strong></p>
<p>کارشناس باید بهای اموال مورد درخواست تقسیم و قابل قسمت بودن و یا قابل قسمت نبودن آنها را معین و سهام را تعدیل نماید. کارشناس باید برای ارزیابی اموال بهای روز ارزیابی را در نظر بگیرد.</p>
<p id="m316"><strong>ماده ۳۱۶</strong></p>
<p>تقسیم طوری بعمل میآید که برای هر یک از ورثه از هر نوع اموال حصه ای معین شود و اگر بعضی از اموال بدون زیان قابل قسمت نباشد ممکن است آنرا در سهم بعضی از ورثه قرار داد و برابر بهای آن از سایر اموال در سهم دیگران منظور نمود و اگر تعدیل محتاج بضمیمه پول باموال باشد بضمیمه آن تعدیل میشود.</p>
<p id="m317"><strong>ماده ۳۱۷</strong></p>
<p>در صورتیکه مالی اعم از منقول یا غیرمنقول قابل تقسیم و تعدیل نباشد ممکن است فروخته شده بهای آن تقسیم شود.</p>
<p> فروش اموال بترتیب عادی بعمل میآید مگر آنکه یکی از ورثه فروش آن را بطریق مزایده درخواست کند.</p>
<p id="m318"><strong>ماده ۳۱۸</strong></p>
<p>در صورتیکه بعضی از ورثه مدیون متوفی باشند ممکن است دین را در سهم خود آنها قرار داد.</p>
<p id="m319"><strong>ماده ۳۱۹</strong></p>
<p>در صورتیکه پس از تعدیل سهام ورثه بتعیین حصه تراضی ننمایند سهام آنها بقرعه معین میشود.</p>
<p id="m320"><strong>ماده ۳۲۰</strong></p>
<p>در موردیکه تقسیم از طریق قرعه انجام میگردد باید جلسه ایکه برای قرعه معین شده باشخاص ذینفع اطلاع داده شود و اگر بعضی از اشخاص نامبرده حاضر نشوند دادگاه بخش بدرخواست اشخاص حاضر اقدام بقرعه و تعیین سهام می نماید.</p>
<p id="m321"><strong>ماده ۳۲۱</strong></p>
<p>هرکاه [هرگاه] یکی از ورثه غائب یا محجور باشد برای غائب و محجور امین یا قیم معین و پس از آن تقسیم بعمل میآید.</p>
<p id="m322"><strong>ماده ۳۲۲</strong></p>
<p>پس از تمام شدن تقسیم دادگاه صورت مجلسی تنظیم نموده و در آن مقدار ترکه و سهم هر یک از وراث و آنچه برای تأدیه دیون و اجراء وصیت منظور شده تصریح مینماید.</p>
<p id="m323"><strong>ماده ۳۲۳</strong></p>
<p>صورت مجلس مذکور فوق باید بامضاء یا مهر صاحبان سهام و امضاء دادرس دادگاه برسد و هرگاه بعضی از صاحبان سهام نباشند یا نتوانند و یا نخواهند امضاء کنند جهت امضاء نکردن آنها در صورت مجلس قید میشود و اینصورت مجلس در دفترخانه دادگاه باقی خواهد ماند.</p>
<p id="m324"><strong>ماده ۳۲۴</strong></p>
<p>دادگاه بر طبق صورت مجلس مذکور در دو ماده فوق تقسیم نامه بعده صاحبان سهام تهیه نموده و به آنها ابلاغ و تسلیم مینماید.</p>
<p> این تصمیم دادگاه حکم شناخته شده و از تاریخ ابلاغ در حدود قوانین قابل اعتراض و پژوهش و فرجام است.</p>
<p id="m325"><strong>ماده ۳۲۵</strong></p>
<p>هر یک از ورثه پس از تقسیم مالک مستقل سهم خود خواهد بود و هر تصرفی که بخواهد می نماید و بحصه دیگران حقی ندارد.</p>
<p id="m326"><strong>ماده ۳۲۶</strong></p>
<p>مقررات قانون مدنی راجع بتقسیم در مورد تقسیم ترکه جاری است و نیز مقررات راجع به تقسیم که در این قانون مذکور است در مورد تقسیم سایر اموال جاری خواهد بود.</p>
<p>فصل هشتم – در ترکه متوفای بلاوارث</p>
<h2>فصل هشتم – در ترکه متوفای بلاوارث</h2>
<p id="m327"><strong>ماده ۳۲۷</strong></p>
<p>در صورتیکه وارث متوفی معلوم نباشد به درخواست دادستان یا اشخاص ذینفع برای اداره ترکه مدیر معین می شود.</p>
<p id="m328"><strong>ماده ۳۲۸</strong></p>
<p>در مورد ماده فوق دادستان مکلف است مراقبت نماید اقداماتیکه برای حفظ ترکه لازم است بعمل آید و از دادگاه تعیین مدیر ترکه را بخواهد.</p>
<p id="m329"><strong>ماده ۳۲۹</strong></p>
<p>پس از وصول درخواست دادگاه باید منتهی تا یکهفته مدیر ترکه را معین نماید.</p>
<p id="m330"><strong>ماده ۳۳۰</strong></p>
<p>در صورتیکه متوفی برای اجراء وصیت خود وصی معین کرده باشد اداره ترکه بوصی واگذار میشود.</p>
<p id="m331"><strong>ماده ۳۳۱</strong></p>
<p>هرگاه متوفی محجور بوده و وصی داشته است اداره ترکه بوصی یا قیم واگذار میشود.</p>
<p id="m332"><strong>ماده ۳۳۲</strong></p>
<p>در غیر موارد مذکور در دو ماده فوق اداره ترکه بکسی که مورد اعتماد دادرس است واگذار خواهد شد.</p>
<p id="m333"><strong>ماده ۳۳۳</strong></p>
<p>مقررات مواد ۲۶۵ و ۲۶۶ و ۲۶۸ و ۲۶۹ و ۲۷۰ و ۲۷۱ و ۲۷۳ و ۲۷۴ و ۲۷۵ نسبت بترکه متوفائی هم که وارث او معلوم نیست جاری خواهد بود.</p>
<p id="m334"><strong>ماده ۳۳۴</strong></p>
<p>مدیر ترکه پس از تحریر ترکه دیون و واجبات مالی متوفی را اداء کرده مورد وصیت را در صورتی که وصیت شده باشد خارج و باقیمانده ترکه را از اموال منقول و غیرمنقول و وجه نقد که در تصرف دولت یا بنگاه های بازرگانی و صرافی و غیره یا اشخاصی است بدادستان تسلیم میکند که بترتیب مقرر در آئین نامه وزارت دادگستری نگاهداری نمایند.</p>
<p id="m335"><strong>ماده ۳۳۵</strong></p>
<p>اگر از تاریخ تحریر ترکه تا ده سال وارث متوفی معلوم شود ترکه باو داده میشود و پس از گذشتن مدت نامبرده باقی مانده ترکه بخزانه دولت تسلیم میشود و ادعاء حقی نسبت بترکه از کسی بهر عنوان که باشد پذیرفته نیست.</p>
<p id="m336"><strong>ماده ۳۳۶</strong></p>
<p>در صورتیکه قبل از انقضاء مدت مذکور فوق ادعاء حقی بر متوفی بشود و حق نامبرده بموجب سند رسمی یا حکم قطعی دادگاه ثابت شده باشد مدیر ترکه باید بپردازد و در صورتیکه حقی بموجب نوشتجات یا دفاتر متوفی محرز شود مدیر ترکه با موافقت دادستان میتواند آنرا بپردازد و اگر ترکه بدادستان داده شده باشد او خواهد پرداخت و چنانچه ادعاء بترتیب مذکور ثابت و محرز نشود مدعی میتواند بطرفیت مدیر ترکه و در صورتیکه ترکه بدادستان داده شده باشد بطرفیت او اقامه دعوی نماید.</p>
<p>فصل نهم – راجع بترکه اتباع خارجه</p>
<h2>فصل نهم – راجع بترکه اتباع خارجه</h2>
<p id="m337"><strong>ماده ۳۳۷</strong></p>
<p>جز آنچه در این فصل ذکر میشود مهر و موم و برداشتن مهر و موم و تحریر و اداره ترکه اتباع خارجه بهمان طریقی خواهد بود که مطابق این قانون برای ترکه اتباع ایران مقرر است.</p>
<p id="m338"><strong>ماده ۳۳۸</strong></p>
<p>هرگاه تبعه خارجه در ایران یا در خارجه فوت شود و در ایران دارای مالی باشد دادرس دادگاه بخش محلی که مال متوفی در آنجا واقع است بدرخواست هر ذینفع یا بدرخواست کنسول دولت متبوع متوفی بحفظ و تصفیه امر ترکه اقدام مینماید و در صورتیکه متوفی وارث یا قائم مقام در ایران نداشته باشد بدون درخواست هم دادرس پس از اطلاع اقدام بحفظ و تصفیه ترکه مینماید.</p>
<p id="m339"><strong>ماده ۳۳۹</strong></p>
<p>دادگاه بخش پس از وصول درخواست ذینفع یا کنسول و بمحض اطلاع از فوت در مورد اخیر ماده فوق وقتی را که از تاریخ وصول درخواست یا اطلاع متجاوز از چهل و هشت ساعت نباشد برای اقدامات تامینیه از قبیل مهر و موم و غیره معین کرده کتباً بکنسول دولت متبوع اطلاع میدهد که در موقع اقدام بتامین حضور بهمرساند.</p>
<p> عدم حضور کنسول مانع از اقدام نخواهد بود ولی بعداً میتواند در محل حاضر شده مهر و موم خود را بمهر و موم دادگاه اضافه نماید.</p>
<p id="m340"><strong>ماده ۳۴۰</strong></p>
<p>در صورتیکه کنسول دولت متبوع متوفی قبلا از وفات مطلع شده و امر طوری باشد که تا اطلاع مامورین ایران بیم تضییع و تفریط تمام یا قسمتی از ترکه برود میتواند شخصا اقدامات موقتی را برای حفظ آن به عمل آورده و وضعیت موقتی را تا مداخله دادرس دادگاه بخش حفظ نماید.</p>
<p id="m341"><strong>ماده ۳۴۱</strong></p>
<p>در موقعی که دادگاه بخش برای مهر و موم تعیین وقت میکند باید بلافاصله و منتهی در ظرف یک هفته از تاریخ وصول درخواست یا اطلاع یکنفر را برای اداره ترکه معین و معرفی نماید.</p>
<p id="m342"><strong>ماده ۳۴۲</strong></p>
<p>دادگاه میتواند با رعایت ماده ۲۶۴ و با در نظر گرفتن مصلحت و منافع ورثه و اشخاص ذینفع هر کس را که طرف اعتماد بداند به سمت مدیر ترکه معین کند.</p>
<p> اقدامات مدیر ترکه با نظارت دادستان به عمل خواهد آمد.</p>
<p> در نقاطیکه اداره تصفیه موجود است مدیر ترکه معین نمیشود و این وظیفه باداره تصفیه رجوع میشود.</p>
<p id="m343"><strong>ماده ۳۴۳</strong></p>
<p>مدیر ترکه باید به محض ابلاغ انتصاب خود سه آگهی هر یک بفاصله یکماه در مجله رسمی و یکی از روزنامه های کثیرالانتشار محل و اگر در محل روزنامه نباشد در یکی از روزنامه های کثیرالانتشار تهران منتشر نموده اشخاصی را که بعنوانی از عناوین برای خود حقی بر ذمه متوفی و یا بر اعیان ترکه قائل هستند دعوت نماید در ظرف شش ماه از تاریخ انتشار اولین آگهی خود را معرفی و موضوع حق خود را معین کنند و رونوشت یا عکس گواهی شده مدارک طلب و حقانیت خود را باو تسلیم نمایند.</p>
<p> هرگاه میزان ترکه کمتر از هزار ریال باشد آگهی در روزنامه لازم نیست.</p>
<p id="m344"><strong>ماده ۳۴۴</strong></p>
<p>پس از تعیین مدیر ترکه دادگاه بخش با حضور دادستان ترکه را تحریر و باو تسلیم مینماید.</p>
<p id="m345"><strong>ماده ۳۴۵</strong></p>
<p>برای تحریر ترکه روز و ساعت و محل تحریر بدادستان و اشخاص مشروحه اطلاع داده میشود:</p>
<p>۱ – تمام وراث که در ایران حاضر بوده و یا نماینده در آنجا دارند.</p>
<p>۲ – وصی اگر معلوم و مقیم ایران باشد.</p>
<p>۳ – کسانی که وصیت بنفع آنها شده اگر معلوم و مقیم ایران بوده و یا در ایران نماینده داشته باشند.</p>
<p>۴ – شریک متوفی اگر باشد در صورتیکه در ایران حاضر بوده یا نماینده داشته باشد.</p>
<p>۵ – کنسول دولت متبوع متوفی.</p>
<p id="m346"><strong>ماده ۳۴۶</strong></p>
<p>غیبت اشخاصیکه اعلام نامه مندرج در ماده فوق برای آنها فرستاده شده مانع از تحریر ترکه نخواهد بود ولی در صورتیکه کنسول دولت متبوع متوفی در موقع تحریر ترکه حاضر نباشد مراتب در صورتمجلس قید و رونوشتی از آن برای کنسول فرستاده میشود.</p>
<p id="m347"><strong>ماده ۳۴۷</strong></p>
<p>بصورت ریز ترکه باید صورتی از اموال غیرمنقول که در ایران واقع است با تعیین بهای تقریبی آنها پیوست شود.</p>
<p id="m348"><strong>ماده ۳۴۸</strong></p>
<p>در صورتیکه ورثه یا وصی متوفی یا قائم مقام قانونی آنها حاضر شوند برابر بهای ترکه تامین دهند که هرگاه در مدت یکسال از تاریخ انتشار اولین آگهی مذکور در ماده ۳۴۳ بستانکارانی پیدا شود که تبعه ایران یا مقیم ایران باشند و طلب آنها ثابت گردد از عهده برآیند ترکه پس از وضع هزینه آگهی ها و هزینه های دیگر قانونی که بعمل آمده است بتصرف آنها داده میشود.</p>
<p id="m349"><strong>ماده ۳۴۹</strong></p>
<p>تامین ممکن است بوسیله تودیع وجه نقد یا وثیقه دادن اموال منقول و یا غیرمنقول یا دادن ضامن معتبر بعمل آید و نیز ممکن است درخواست کننده از همان اموال متوفی تامین بدهد.</p>
<p> قبول یا رد تامین منوط بنظر دادگاهی است که مدیر ترکه را تعیین نموده است.</p>
<p id="m350"><strong>ماده ۳۵۰</strong></p>
<p>مدیر ترکه با اجازه دادگاه بخش میتواند بورثه متوفی که در حال استیصال و مقیم در ایران هستند تا موقع تصفیه ماترک مبلغی که برای معیشت آنها ضروری باشد بپردازد.</p>
<p> در موردیکه اداره تصفیه وظیفه امین ترکه را انجام میدهد اجازه دادگاه بخش لازم نیست.</p>
<p id="m351"><strong>ماده ۳۵۱</strong></p>
<p>پس از انقضاء مدت مذکور در ماده ۳۴۳ مدیر ترکه وقتی را برای رسیدگی بدعاوی و مطالبات معین کرده بورثه یا وصی یا قائم مقام قانونی آنها و کنسول دولت متبوع متوفی اگر در محل باشد اطلاع میدهد و در وقت مقرر شروع برسیدگی نموده و پس از رسیدگی کلیه دیون و تعهداتی را که بر ذمه متوفی ثابت و محقق است با اجازه دادستان تادیه مینماید و بقیه را بورثه یا وصی یا قائمقام قانونی آنها و در صورتیکه اشخاص نامبرده اصلا نباشند یا در ایران نباشند بکنسول یا سایر نمایندگان سیاسی دولت متبوع متوفی تسلیم مینماید.</p>
<p id="m352"><strong>ماده ۳۵۲</strong></p>
<p>اشخاصیکه مدعی حقی بر ترکه بوده و دعوی آنها از طرف مدیر ترکه و دادستان یا مدیر تصفیه تصدیق نشده باشد میتوانند دعوی خود را در دادگاه صلاحیتدار اقامه یا تعقیب نمایند.</p>
<p> انقضاء مدت مقرر در ماده ۳۴۳ موجب سقوط حق اشخاصیکه در ظرف مدت حق خود را مطالبه نکرده اند نمیباشد.</p>
<p id="m353"><strong>ماده ۳۵۳</strong></p>
<p>اگر نسبت بترکه متوفی قرار تأمین صادر شده باشد تسلیم اموال باشخاص مذکور در ماده ۳۵۱ با رعایت قرار دادگاه بعمل خواهد آمد.</p>
<p id="m354"><strong>ماده ۳۵۴</strong></p>
<p>هرگاه متوفی بازرگان بوده و بموجب حکم دادگاه ورشکستگی او قبل یا بعد از فوت اعلام شود اداره تصفیه امور او تابع مقررات راجع بتصفیه امور بازرگان متوقف است.</p>
<p id="m355"><strong>ماده ۳۵۵</strong></p>
<p>رسیدگی بدعاوی راجع بترکه اتباع خارجه در ایران از صلاحیت دادگاه ایران است.</p>
<p id="m356"><strong>ماده ۳۵۶</strong></p>
<p>تصدیق صادره از مقامات صلاحیت دار کشور متوفی راجع بوراثت اتباع خارجه با انحصار آن پس از احراز اعتبار آن در دادگاه ایران از حیث صدور و رعایت مقررات مربوطه باعتبار اسناد تنظیم شده در خارجه قابل ترتیب اثر خواهد بود.</p>
<p id="m357"><strong>ماده ۳۵۷</strong></p>
<p>اگر تبعه خارجه که در ایران فوت شده مسافر موقتی باشد اشیاء متعلق باو فوراً بکنسول دولت متبوع او تسلیم میشود.</p>
<p id="m358"><strong>ماده ۳۵۸</strong></p>
<p>از هزینه هائیکه برای اداره کردن ترکه میشود باید صورت کاملی به دادستان داده شود.</p>
<p id="m359"><strong>ماده ۳۵۹</strong></p>
<p>حقوقی که بموجب این فصل برای کنسولها یا نمایندگان سیاسی خارجه مقرر شده مربوط به کنسول یا نماینده سیاسی دولتی است که در خاک آن دول نسبت به کنسولها یا نمایندگان سیاسی ایران معامله متقابله بشود.</p>
<p>فصل دهم – در تصدیق انحصار وراثت</p>
<h2>فصل دهم – در تصدیق انحصار وراثت</h2>
<p id="m360"><strong>ماده ۳۶۰</strong></p>
<p>در صورتیکه وراث متوفی یا سایر اشخاص ذینفع بخواهند تصدیق انحصار وراثت تحصیل کنند درخواست نامه کتبی مشتمل بر نام و مشخصات درخواست کننده و متوفی و ورثه و اقامتگاه آنها و نسبت بین متوفی و وارث تنظیم نموده بدادگاه تسلیم مینماید.</p>
<p id="m361"><strong>ماده ۳۶۱ (اصلاحی ۱۸ˏ۰۴ˏ۱۳۷۴)</strong></p>
<p>دادگاه رسیدگی کننده درخواست متقاضی را یک نوبت در روزنامه کثیرالانتشار یا محلی آگهی می نماید.</p>
<p>تبصره (الحاقی ۲۰ˏ۰۹ˏ۱۳۳۷)- در نقاطی که روزنامه دائر نیست دادگاه میتواند بجای آگهی در روزنامه محلی بتعداد لازم بهزینه متقاضی گواهی حصر وراثت آگهی تهیه نموده و در معابر همانمحل الصاق نماید<br />
تاریخ الصاق آگهی ها که باید در یکروز بعمل آید بوسیله صورت جلسه که مأمورین ابلاغ نسبت باین موضوع تهیه مینمایند رعایت خواهد گردید.</p>
<p id="m362"><strong>ماده ۳۶۲ (اصلاحی ۱۸ˏ۰۴ˏ۱۳۷۴)</strong></p>
<p>پس از انقضای یک ماه از تاریخ نشر آگهی در صورتی که معترضی نبود دادگاه تمام ادله و اسناد درخواست کننده تصدیق را از برگ شناسنامه و گواهی گواه و غیره در نظر گرفته، تصدیقی مشعر بر وراثت و تعیین تعداد وراث و نسبت آنها به متوفی صادر می نماید و در صورت اعتراض، دادگاه جلسه ای برای رسیدگی به اعتراض معین نموده به معترض و درخواست کننده تصدیق اطلاع می دهد و در جلسه پس از رسیدگی حکم خواهد داد.
این حکم برابر مقررات قابل تجدیدنظر است.</p>
<p id="m363"><strong>ماده ۳۶۳</strong></p>
<p>دادگاه بخش میتواند گواه ها را احضار کرده و گواهی آنانرا استماع کند.
چنانچه گواه در خارج از مقر دادگاه ساکن باشد تحقیق از گواه بوسیله دادگاه محل اقامت گواه یا نزدیکترین دادگاه محل اقامت گواه بعمل خواهد آمد.</p>
<p id="m364"><strong>ماده ۳۶۴ (اصلاحی ۱۸ˏ۰۴ˏ۱۳۷۴)</strong></p>
<p>در صورتی که بهای ترکه بیش از ده میلیون (۱۰۰۰۰۰۰۰) ریال نباشد، دادگاه بدون انتشار آگهی به ادله درخواست کننده رسیدگی و درخواست صدور گواهی حصر وراثت را حسب اقتضای دلایل قبول یا رد می نماید.
در مورد وراث روستائیان در صورتیکه بهای ترکه بیش از مبلغ فوق باشد فقط به الصاق آگهی برای یکبار و در یکروز در معابر و اماکن عمومی روستای محل اقامت متوفی اکتفا خواهد شد و پس از انقضاء یکماه از تاریخ الصاق، دادگاه رسیدگی و تصمیم مقتضی اتخاذ می کند.</p>
<p> وزارت دادگستری می تواند هر سه سال یکبار با تصویب رئیس قوه قضائیه، با توجه به شاخص قیمتها و هزینه زندگی مبلغ مذکور را افزایش یا کاهش دهد.</p>
<p>تبصره )(الحاقی ۲۰ˏ۰۹ˏ۱۳۳۷) در مورد این ماده دادگاه باید در اولین فرصت و اسرع وقت نسبت به درخواست تصدیق رسیدگی و اتخاذ تصمیم نماید</p>
<p id="m365"><strong>ماده ۳۶۵</strong></p>
<p>در صورتیکه بواسطه معلوم نبودن ورثه یا برای تصفیه ترکه و غیره قبلا برای معرفی ورثه آگهی شده باشد صدور تصدیق انحصار وراثت محتاج به آگهی جدید نبوده و در صورت درخواست هر یک از ورثه یا اشخاص ذینفع تصدیق انحصار وراثت صادر خواهد شد.</p>
<p id="m366"><strong>ماده ۳۶۶</strong></p>
<p>رای دادگاه دایر به رد درخواست تصدیق قابل پژوهش و فرجام است.</p>
<p id="m367"><strong>ماده ۳۶۷</strong></p>
<p>در کلیه مواردیکه دادستان تشخیص دهد که متوفی بلاوارث بوده و درخواست اشخاص برای صدور تصدیق بی اساس است میتواند بدرخواست تصدیق وراثت اعتراض نماید و نیز میتواند در صورتیکه متوفی را بلاوارث بداند بتصدیق انحصار وراثت در موردی هم که تصدیق مسبوق بآگهی نبوده است اعتراض کند و در هر حال دادستان حق دارد از رای دادگاه پژوهش و فرجام بخواهد.</p>
<p id="m368"><strong>ماده ۳۶۸</strong></p>
<p>مادامی که برای محجور قیم و برای غائب امین معین نشده دادستان میتواند بنام محجور و غائب بدرخواست تصدیق انحصار وراثت اعتراض نماید.</p>
<p id="m369"><strong>ماده ۳۶۹</strong></p>
<p>در مورد ماده ۳۶۴ اشخاص ذی نفع میتوانند بدرخواست تصدیق و همچنین بتصدیقی که در موضوع وراثت صادر میشود اعتراض نمایند و رأی دادگاه در این خصوص قابل پژوهش و فرجام است.</p>
<p id="m370"><strong>ماده ۳۷۰</strong></p>
<p>اشخاصی که تصدیق انحصار وراثت تحصیل کرده اند میتوانند مطابق تصدیق نامبرده ترکه و مطالبات متوفی را از کسانی که مدیون یا متصرف مال متوفی هستند مطالبه نمایند.
مدیون یا متصرف اموال متوفی باید ترکه و مطالبات متوفی را به آنها تسلیم نماید.
و در صورت تادیه دین و یا تسلیم مال در مقابل هر مدعی وراثت بری محسوب خواهند شد و مدعی نامبرده حق رجوع بشخص یا اشخاصی خواهند داشت که طلب متوفی را وصول و یا مال متعلق باو را دریافت نموده اند.</p>
<p>تبصره (منسوخه ۲۰ˏ۰۹ˏ۱۳۳۷)- ۱) چنانچه دین یا مال یا اوراق بهادار از طرف اشخاص بعنوان وراثت مورد مطالبه قرار گیرد در صورتی که بهای آن زاید از مبلغ ۵۰ هزار ریال نبوده خواستن تصدیق انحصار وراثت از طرف متصرف یا مدیون ضرورتی ندارد و در این مورد مطالبه کنندگان مال یا دین میتوانند استشهادی که مثبت سمت و انحصار وراثت آنها باشد ارائه دهند و متصرف یا مدیون اگر وجود مال یا سند یا دین را منکر نباشد باید آنچه را که مورد مطالبه واقع شده است به آنان تسلیم و تأدیه کند.<br />
۲) در موردی که سهم الارث هر یک از ورثه از مجموع ترکه مورث بیشتر از معادل مبلغ ۵۰ هزار ریال نباشد تسلیم تصدیق انحصار وراثت یا رونوشت گواهی شده آن به اداره ثبت و دفتر اسناد رسمی الزامی نبوده و ورثه میتوانند استشهادی که وراثت و انحصار آنها را محرز نماید و در سهم الارث هم توافق داشته باشند تسلیم کنند تا ملک غیرمنقول که بنام مورث ثبت شده است بنام آنها ثبت گردد یا مورد معامله قرار گیرد.<br />
۳) میزان بهای ترکه مذکور در ماده ۳۶۴ قانون امور حسبی از مبلغ یک هزار ریال به ۵۰ هزار ریال مقرر میشود.</p>
<p id="m371"><strong>ماده ۳۷۱</strong></p>
<p>مدیون که بدهی خود را بوراث متوفی میدهد میتواند رونوشت گواهی شده انحصار وراثت را از وارث بخواهد.</p>
<p id="m372"><strong>ماده ۳۷۲</strong></p>
<p>در تصدیق انحصار وراثت باید نسبتی که وارث یا ورثه بمورث خود دارند از متروکات بنحو اشاعه معین شود.</p>
<p id="m373"><strong>ماده ۳۷۳</strong></p>
<p>در تصدیق انحصار وراثت بدرخواست ورثه دادگاه حصه هر یک از ورثه را معین مینماید.</p>
<p id="m374"><strong>ماده ۳۷۴</strong></p>
<p>در صورتی که ورثه بخواهند ملک غیرمنقولی که بنام مورث ثبت شده است بنام آنها ثبت گردد باید تصدیق انحصار وراثت یا رونوشت گواهی شده آن را که مشتمل بر تعیین سهام باشد باداره ثبت تسلیم نمایند.</p>
<p>باب هفتم – در هزینه</p>
<p id="m375"><strong>ماده ۳۷۵ (اصلاحی ۰۳ˏ۱۱ˏ۱۳۳۴)</strong></p>
<p>هزینه رسیدگی بامور حسبی منحصر به موارد زیر بوده و در هر مورد موقع درخواست چهل ریال گرفته میشود:</p>
<p>۱ – درخواست تسلیم اموال غائب به ورثه.</p>
<p>۲ – درخواست حکم موت فرضی.</p>
<p>۳ – درخواست پژوهش از رد درخواست حکم موت فرضی.</p>
<p>۴ – درخواست مهر و موم ترکه.</p>
<p>۵ – درخواست برداشتن مهر و موم ترکه.</p>
<p>۶ – درخواست تحریر ترکه.</p>
<p>۷ – درخواست تصفیه ترکه.</p>
<p>۸ – درخواست تقسیم ترکه.</p>
<p>۹ – درخواست تصدیق انحصار وراثت.</p>
<h2>باب هفتم – در هزینه</h2>
<p id="m376"><strong>ماده ۳۷۶</strong></p>
<p>درخواست هائی که دادستان از دادکاه [دادگاه] مینماید و همچنین اقداماتی که دادگاه بدون درخواست مکلف بانجام آن است هزینه ندارد.</p>
<p id="m377"><strong>ماده ۳۷۷</strong></p>
<p>هزینه آگهی تصدیق انحصار وراثت از درخواست کننده گرفته میشود و هزینه حفظ و اداره ترکه و تحریر و تصفیه و تقسیم ترکه از ترکه برداشته میشود.</p>
<p id="m378"><strong>ماده ۳۷۸</strong></p>
<p>وزیر دادگستری مجاز است آئین نامهای [آئین نامه های] لازم برای اجرای این قانون را تهیه و بموقع اجرا بگذارد.</p>
<p> این قانون که مشتمل بر سیصد و هفتاد و هشت ماده است در جلسه دوم تیرماه یکهزار و سیصد و نوزده بتصویب مجلس شورای ملی رسید.</p>
<p> رئیس مجلس شورای ملی – حسن اسفندیاری</p>
<p><strong>پرسش های متداول</strong></p>
<div class="dv-faq">
<p><strong>وصیت نامه خودنوشت چه شرایطی دارد؟</strong></p>
<p>طبق ماده ۲۷۸ باید تمام متن، تاریخ روز و ماه و سال و امضا به خط موصی باشد.</p>
<p><strong>اگر مال قابل تقسیم نباشد چه می شود؟</strong></p>
<p>دادگاه می تواند با رعایت مواد تقسیم، راهی مانند فروش مال و تقسیم بهای آن را در نظر بگیرد.</p>
<p><strong>چه کسی می تواند گواهی انحصار وراثت بخواهد؟</strong></p>
<p>وراث و اشخاص ذی نفعی که قانون می شناسد می توانند با ارائه مدارک و تشریفات مقرر درخواست بدهند.</p>
<p><strong>آیا مبلغ درج شده در ماده ۳۶۴ همیشه ملاک روز است؟</strong></p>
خود ماده امکان تغییر مبلغ را پیش بینی کرده و مقررات و رویه اجرایی جدید نیز باید بررسی شود.</p>
<p><a class="a2a_button_facebook" href="https://www.addtoany.com/add_to/facebook?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Facebook" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_email" href="https://www.addtoany.com/add_to/email?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Email" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_x" href="https://www.addtoany.com/add_to/x?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="X" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_skype" href="https://www.addtoany.com/add_to/skype?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Skype" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_print" href="https://www.addtoany.com/add_to/print?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Print" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_outlook_com" href="https://www.addtoany.com/add_to/outlook_com?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Outlook.com" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_yahoo_mail" href="https://www.addtoany.com/add_to/yahoo_mail?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Yahoo Mail" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_twitter" href="https://www.addtoany.com/add_to/twitter?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Twitter" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_telegram" href="https://www.addtoany.com/add_to/telegram?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Telegram" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_linkedin" href="https://www.addtoany.com/add_to/linkedin?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="LinkedIn" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_pinterest" href="https://www.addtoany.com/add_to/pinterest?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Pinterest" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_whatsapp" href="https://www.addtoany.com/add_to/whatsapp?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="WhatsApp" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_google_gmail" href="https://www.addtoany.com/add_to/google_gmail?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Gmail" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_button_sms" href="https://www.addtoany.com/add_to/sms?linkurl=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&linkname=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" title="Message" rel="nofollow noopener noreferrer" target="_blank"></a><a class="a2a_dd addtoany_share_save addtoany_share" href="https://www.addtoany.com/share#url=https%3A%2F%2Fdadvarzyar.com%2F%25d9%2582%25d8%25a7%25d9%2586%25d9%2588%25d9%2586-%25d8%25a7%25d9%2585%25d9%2588%25d8%25b1-%25d8%25ad%25d8%25b3%25d8%25a8%25db%258c-%25d9%2585%25d8%25b5%25d9%2588%25d8%25a8-1319%2F&title=%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%20%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1%20%D8%AD%D8%B3%D8%A8%DB%8C%20%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%20%DB%B1%DB%B3%DB%B1%DB%B9%D8%9B%20%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF%20%DB%B2%DB%B7%DB%B6%20%D8%AA%D8%A7%20%DB%B3%DB%B7%DB%B8" data-a2a-url="https://dadvarzyar.com/%d9%82%d8%a7%d9%86%d9%88%d9%86-%d8%a7%d9%85%d9%88%d8%b1-%d8%ad%d8%b3%d8%a8%db%8c-%d9%85%d8%b5%d9%88%d8%a8-1319/" data-a2a-title="قانون امور حسبی مصوب ۱۳۱۹؛ مواد ۲۷۶ تا ۳۷۸"></a></p><p>نوشته <a href="https://dadvarzyar.com/%d9%82%d8%a7%d9%86%d9%88%d9%86-%d8%a7%d9%85%d9%88%d8%b1-%d8%ad%d8%b3%d8%a8%db%8c-%d9%85%d8%b5%d9%88%d8%a8-1319/">قانون امور حسبی مصوب ۱۳۱۹؛ مواد ۲۷۶ تا ۳۷۸</a> اولین بار در <a href="https://dadvarzyar.com">مشاوره حقوقی،وکیل،مشاوره تلفنی|دادورزیار</a>.




