نمونه رای با موضوع: دعوای حجر و تعیین تاریخ شروع آن

حوزه رأی حقوقی مرحله رسیدگی تجدیدنظر تاریخ رأی 1402/05/26 شماره دادنامه ثبت نشده شماره پرونده ثبت نشده نوع مطلب رأی قضایی

دادنامه شماره *صادره از شعبه * تاریخ ابلاغ دادنامه به فرجامخواه:1402/5/26 تاریخ وصول دادخواست فرجامی: 1402/6/14 🏛

شعبه * هییت شعبه آقایان: ر. ش. ( رئیس )، دکتر ع. ا. ا. ش. ( عضو معاون ) 🗂

از این قرار است. در تاریخ 1400/6/1 خانم ا. ا. مبادرت به تقدیم دادخواستی بخواسته صدور حکم حجر م. ا. ا. بطرفیت سازمان *. ا. ا. م. پ. ک. خ. ل. ک. س. ع. م. ش. م. ح. ش. ن همگی ا. و عروس بال افکن نزد دادگستری شهرستان قائمشهر نموده و توضیح داده است. پدرش به نام م. ا. ا. طبق تصویر مدارک پزشکی *از سال 1397 تحت درمان به لحاظ بیماری الزایمر و پارکینسون بود. و از بهره هوشی برخوردار نبوده و از دادگاه تقاضای رسیدگی و صدور حکم به شرح

را خواستار شده است. شعبه *عهده دار رسیدگی به پرونده شده و خانم س. ن. ج. ح. با ارائه وکالت نامه از ناحیه تعدادی از خواندگان وارد پرونده شده است. نظریه پزشکی قانونی اخذ و مفاد ان حاکی از این است. حسب مستندات و شرح حال م. ا. ا. از 1396/12/3 دچار درجاتی از اختلال حواس ناشی از زوال عقل سالمندی بوده و توان اداره مالی خود را نداشته است. با وصول نظریه وکیل خواندگان و ک. ا. به این نظریه معترض و تقاضای ارجاع امر به کمیسیون پزشکی را خواستار می شوند به این موضوع توجهی نمی شود. قاضی شعبه با اعلام ختم رسیدگی مبادرت به صدور دادنامه شماره *نموده و به موجب قسمتی از ان حکم محجوریت م. ا. ا. از تاریخ 1396/12/3 صادر می‌نماید. مبنای استدلال شعبه این است. با عنایت به جمیع محتویات پرونده و ملاحظه اظهارات طرفین و نظریه پزشکی قانونی به شماره *مورخ 1400/10/14 که در مورد م. ا. ا. اعلام داشته نامبرده از 1396/12/3 دچار درجاتی از اختلال حواس ناشی از زوال عقل سالمندی بوده و توان اداره امور مالی خود را نداشته سپس با اعتراض به نظریه پزشکی قانونی موضوع به کمیسیون پزشکی ارسال نتیجه کمیسیون پزشکی قانونی به شماره 12/ک/6/1401 مورخ 1401/1/21 نیز اعلام داشته نام برده در زمان حیات مبتلا به درجاتی از اختلال شناختی ناشی از کهولت سن بوده و قادر به اداره امور مالی خود نبوده است. همکار محترم مشاور قضایی نیز به صدور حکم حجر اظهارنظر نموده است. دادگاه ادعای خواهان را نسبت به خواندگان ردیف دوم تا پانزدهم وارد تشخیص و حکم بر حجر م. ا. ا. صادر و شروع بیماری و حجر وی 1396/12/3 می‌باشد. با ابلاغ دادنامه م. پ. ک. خ. ل. ک. س. شهرت این ا. با وکالت س. ن. ج. ح. اقدام به تقدیم دادخواست تجدیدنظرخواهی می نمایند پرونده پس از تبادل لوایح به دادگاه تجدیدنظر استان *ارسال و به شعبه *وجب دادنامه شماره *مورخ 1401/9/21 دادنامه معترض عنه را عینا تایید و استوار می‌نماید. در ادامه س. ن. ج. ح. به وکالت از اشخاص فوق الذکر مبادرت به تقدیم دادخواست فرجام خواهی نمودند پرونده پس از تبادل لوایح به دیوان عالی کشور ارسال و در دستور کار این شعبه قرار گرفت. به لحاظ نقص دادخواست از حیث تبادل لوایح و عدم لف نظریه کمیسیون پزشکی به دادگاه نخستین اعاده نقص دوم مرتفع و نقص اول کماکان بقوت خود باقی بوده و پرونده با نقص موجود به دیوان عالی کشور ارسال و مجددا در دستور کار شعبه قرار گرفت. به لحاظ نقص موجود در پرونده به مرجع نخستین اعاده این نقیصه هم برطرف گردید. عضو ممیز ع. ا. ا. ش. گزارش پرونده را تهیه و لایحه فرجامی را قرائت سپس هییت شعبه مشاوره نموده وبه شرح ذیل انشا رأی می‌نماید. : دادنامه فرجام به شماره *مورخ 1401/9/21صادره از شعبه *که پیرو تجدیدنظرخواهی نسبت به دادنامه شماره *اصدار و متضمن تایید دادنامه مرجع نخستین و حجر م. ا. ا. از تاریخ 1396/12/3 می‌باشد. در وضع موجود به لحاظ نقایض ذیل شایسته ابرام نمی‌باشد. 1 یکی از اصول حاکم بر فرأیند دادرسی نزد محاکم اصل تناظر است. بر اساس این اصل دادگاه می‌بایست به تمام ادله و اسناد طرفین توجه نموده و پس از ارزیابی ان ادله اقدام به صدور رأی نماید. این موضوع در ماده 199 قانون آیین دادرسی مدنی امده است. یکی از ادله استنادی طرفین شهادت شهود بوده که از شهود تحقیقی بعمل نیامده است. 2 مستفاد از ماده 57 قانون امور حسبی در رسیدگی به دعوی حجر دادگاه می‌بایست هرگونه تحقیقی که لازم بداند بعمل اورد و می تواند اشخاصی که اطلاعات انها را قابل استفاده بداند احضار ن موده و یا برأی تحقیق از اشخاص نامبرده نماینده بفرستد که در مانحن فیه ضرورت داشته از اهالی وهمسایگان محل سکونت م. ا. ا. در مورد صحت و سلامت روح و روان وی تحقیق شود. که بدینگونه عمل نشده است. علی هذا با توجه به نقایص یاد شده و با استناد به بند 5 ماده 371 و بند الف ماده 401 و 403 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه معترض عنه پرونده را جهت رفع نقایص یاد شده و صدور رأی مجدد به شعبه *اعاده می‌نماید . با اعاده پرونده وقت رسیدگی به تاریخ 1402/5/23 جهت استماع اظهارات شهود تعیین می شود. در این جلسه ر. ح. ا. غ. ح. م. ا. ش. ف. ح. ح. بعنوان شاهد حاضر می شوند شاهد اول اظهار داشت با مرحوم رفت و امد داشتم مرحوم ب. سال 1399 فوت شد تا اخر عمر حالش خوب بود. دو تا قران داشت و می خواند فقط توان راه رفتن نداشت پرستار داشتند شاهد دوم اظهار داشت این دو سال اخر عمر از پا افتاد ولی از نظر عقلی خوب بود. من چهار ماه قبل از فوت به عیادت اش رفتم حالش خوب بود. حتی خاطرات گذشته را نقل می کرد شاهد سوم اظهار داشت من مستاجر و پرستار حاجی ا. بودم اجاره کم می گرفتند تا من به کارهای اقا برسم غذا درست می کردم تا سال 1395 اونجا بودم حالش خوب بود. فقط پای ایشان ورم داشت نمی توانست راه برود بعد پرستار دیگری داشتند حتی به من پیشنهاد ازدواج داد قبول نکردم از نظر هوش و حواس حالش خوب بود. ش. چهارم اظهار داشت من با این خانم ش. در سال 1397 ازدواج موقت کردم که ایشان خانه حاجی ا. مستاجر بود. حدود هشت ماه رفت و امد داشتم بعدا هم می رفتم سال 1398 حاجی درد پا داشت با من شوخی می کرد از قدیم صحبت می کرد هوش و حواس داشت از نظر ذهنی سالم بود. فقط روی تخت دراز می کشید راه کم می رفت حالش خوب بود. در پایان جلسه قاضی محترم شعبه ختم رسیدگی را اعلام و مبادرت به صدور دادنامه شماره *نموده و بموجب ان ضمن نقض دادنامه معترض عنه حکم بر بطلان دعوی خواهان صادر می‌نماید. مبنای استدلال شعبه این است. در مجموع به این نتیجه رسیده است. که نظریه پزشکی قانونی منطبق بر اساس مدارک ارائه شده از جانب فرزند ان دوم ان مرحوم صادر شده و توان مقاومت در برابر گواهان را ندارد. چرا که گواهان تعرفه شده اعلام نموده اند که نامبرده از نظر حرکت و رفت امد مشکل داشت ولی مشکل ذهنی و حواس نداشته وحتی با افراد شوخی می کرد و امور مالی خودش را انجام میداده است. حتی ملکی که دارای سند رسمی بوده را منتقل نموده است. بنابرأین تجدیدنظر خواهی به عمل امده وارد است. و دادنامه اصداری قابلیت تایید را ندارد. لذا این دادگاه با رد نظریه پزشکی قانونی که طریقیت داشته با استناد به ماده 358 قانون آیین دادرسی مدنی دادنامه معترض عنه را نقض و حکم بر بطلان دعوی خواهان بدوی صادر می‌نماید. با ابلاغ دادنامه ا. ا. از این دادنامه فرجام خواهی می کند پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و مجددا در دستور کار این شعبه قرار گرفت. به لحاظ نقص در امر تبادل لوایح پرونده به دادگاه تجدیدنظر استان اعاده و پس از رفع نقیصه یاد شده مجددا در دستور کار این شعبه قرار گرفت. عضو ممیز ع. ا. ا. ش. گزارش پرونده را تهیه و لایحه فرجام خوامی را قرائت سپس هیأت شعبه مشاوره نموده و به شرح ذیل انشا رأی می‌نماید. : ( ( رأی ) ) دادنامه فرجام به شماره *مورخ 1402/5/26 صادره از شعبه *که پیرو تجدیدنظرخواهی نسبت به دادنامه شماره *اصدار و ضمن نقض دادنامه معترض عنه بر بطلان دعوی فرجام خواه به اعلام حجر م. ا. ا. اشعار دارد. مخالف قانون و مقررات موضوعه و اصول دادرسی بوده و اعتراض به شرح لایحه اعتراضیه وارد و مستوجب نقض ان می‌باشد. زیرا که اولا تشخیص حجر امری فنی و تخصصی بوده که نیازمند کسب نظریه افراد متخصص در این زمینه می‌باشد. که در پرونده تحت نظر بنا به نظریه کمیسیون سه نفره پزشکی قانونی مراتب محجوریت م. ا. ا. از تاریخ 1396/12/3 مورد تایید قرار گرفته است. هر چند نظریه پزشکی قانونی اماره و شهادت شهود دلیل محسوب می گردد. اما در امور تخصصی انچه مناط اعتبار است. همانا نظریه افراد متخصص است. و شهود نمی توانند حالات درونی یک شخص را بیان و نسبت به ان اظهار نظر نمایند ثانیا با توجه به اینکه این نظریه نیز مصون از تعرض باقی مانده و چنانچه دادگاه اعتقاد به نظریه نداشته می‌بایست موضوع را به کمیسیون بالاتر ارجاع می داد تا اعضای کمیسیون با بررسی مدارک بیمارستانی در رابطه حدوث حجر درتاریخ ان اظهار نظر نمایند از این رو با پذیرش لایحه اعتراضیه و با استناد به بند دوم و سوم ماده 371 و بند ج ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی ضمن نقض دادنامه معترضعنه پرونده را جهت ادامه رسیدگی به شعبه دیگری از دادگاه تجدیدنظر استان *شعبه همعرض ارجاع می‌دهد شعبه * رئیس شعبه : ر. ش. عضو معاون: دکتر ع. ا. ا. ش. رئیس شعبه: ر. ش. — عضو شعبه: دکتر ع. ا. ا. ش.