قابلیت انتساب مسئولیت در رویه دیوان بین المللی دادگستری در پرتو قضیه ژئوساید (بوسنی هرزگوین علیه صربستان و مونته نگرو)

قضیه ژنوساید اولین فرصت در صحنه بین المللی برای احراز مسئولیت ناشی از جرم ژنوساید بود. مبنای طرح دعوا، قتل عام بیش از هفت هزار مسلمان بوسنیایی به دست ارتش صربسکا (صرب های بوسنی) در شهر صربرنیتسا و انتساب این اعمال به صربستان بوده است. در رابطه با انتساب اعمال جمهوری صربسکا به صربستان دو ضابطه قابل طرح است. نخست ضابطه کنترل کلی و دوم ضابطه کنترل مؤثر. ضابطه کنترل کلی پیش تر در رویه دیوان بین المللی کیفری برای یوگسلاوی سابق مورد تأیید قرار گرفته بود. اما دیوان بین المللی دادگستری در رسیدگی به قضیه ژنوساید این رویه را مورد تأیید قرار نداد؛ بلکه رویه سابق خود در قضیه نیکاراگوا مبنی بر پذیرش ضابطه کنترل مؤثر را تأیید نمود و چنین نتیجه گرفت که صربستان از طریق ارگان های خود مرتکب ژنوساید نشده است.