وکالت‌های تشریفاتی؛ ایرادات مطروحه در جهت استاندارد سازی وکالت‌های تسخیری

حق برخورداری از وکیل به عنوان یکی از موارد اصول دادرسی عادلانه در جهت محقق ساختن عدالت کیفری، مورد تصریح قانونگذار قرارگرفته است. در بسیاری از موارد اشخاص به علت عدم توانایی در پرداخت حق‌الوکاله، از حق برخورداری از وکیل محروم می‌شوند. این امر علاوه بر ورود صدمه به اصول دادرسی عادلانه، قانونگذار را از دست‌یابی به عدالت کیفری که از اهداف اصلی حقوق جزا است، محروم می‌سازد. قانونگذار معاضدت‌های قضایی را به عنوان یک راه‌کار برای پوشش این معضل مورد تصریح قرارداده است. اما معاضدت‌های قضایی، نیازهای قانونگذار از تأسیس این نهاد را برآورده ننموده است. غیراستاندارد بودن وکالت‌های تسخیری به عنوان یکی از معاضدت‌های قضایی، منتج به عدم دست‌یابی قانونگذار به اهداف خود از تأسیس معاضدت‌های قضایی می‌گردد. در این پژوهش با شناسایی ایرادات قانونی مطروحه در خصوص وکالت‌های تسخیری به تحلیل و بررسی ایرادات وکالت‎های تسخیری که معاضدت‌های قضایی را از استانداردهای مد نظر خارج می‌سازد، می‌پردازیم. نتایج حاصل از این پژوهش بیانگر این موضوع است که ایرادات موجود وکالت‌های تسخیری را به نهادی تشریفاتی، صرفاً جهت حضور وکیل در جلسه دادگاه و رسمیت یافتن جلسه رسیدگی تبدیل نموده است. از جمله راه‌کار‌های ارائه شده جهت استاندارد سازی وکالت‌های تسخیری، تأسیس سازمان وکیل مدافعان تسخیری است. تمام پرونده های تسخیری با جذب اختصاصی وکیل به این سازمان ارجاع می‌شود. همچنین این سازمان نیازمند به تشکیل صندوق حمایت از موکلان تسخیری می‌باشد، که با هدف انتخاب کارشناسانی جهت نظارت بر عملکرد وکلاء و قضات در روندِ دادرسی تا صدور حکم قطعی در پرونده‌های تسخیری، تشکیل می‌شود.