پویایی اجرای حقوق بین‌الملل

امروزه حقوق بین‌الملل به‌عنوان حقوق ناظر بر رفتار تابعان جامعه بین‌المللی نقش‌آفرینی می‌نماید. اجرای تعهدات بین‌المللی از چالش‌های مهمی است که این شاخه از حقوق با آن مواجه است. اجرای حقوق بین‌الملل را نباید از شرایط ایجادی حقوق بین‌الملل دانست، بلکه ازجمله شرایطی است که به اثرگذاری آن کمک می‌نماید و بایستی در همین چهارچوب به این حقوق نگریسته شود. بی‌شک ضمانت‌اجراهای حقوق بین‌الملل با حقوق داخلی قابل‌ِقیاس نیست ولی این دلیلی بر فقدان ضمانت‌ِاجرا برای حقوق بین‌الملل نیست. حقوق بین‌الملل ازآن‌جهت که حقوقی پویاست و سیر تکاملی خود را طی می‌نماید، دارای ضمانت‌اجراهایی است که با این سیر تحول پیش رفته است. سه دوره خودیاری، خودمحدودسازی و عصر نظام‌های خودبسنده در این سیر تحول قابل‌مشاهده است که مطالعه اجرای حقوق بین‌الملل از این نگاه، کمتر صورت پذیرفته است. وجود هرکدام از این دوره‌ها مانع از اعمال دیگری نیست و صرفاً بیانگر سیر تحول اجرای حقوق بین‌الملل است ولی آنچه که پرواضح است این می‌باشد که همچنان اراده دولت‌هاست که در اجرای حقوق بین‌الملل اثرگذار است.