نام و علامت تجاری؛ فرایند ثبت و حقوق ناشی از آن

حقوق مالکیت فکری یا معنوی به دو شاخه کلی حقوق مالکیت صنعتی و حقوق مالکیت ادبی و هنری تقسیم می‌شود که امروزه بخش مهمی از مباحث تجاری را به خود اختصاص داده است. در شاخه حقوق مالکیت صنعتی که نوشتار حاضر توجه خود را به آن معطوف داشته است موضوع‌هایی چون اختراعات، علائم و نام‌های تجاری، طرح‌های صنعتی، نشانه‌های جغرافیایی و اسرار تجاری حمایت می‌شوند که به صورت خاص بررسی و تحلیل توأمان از مقررات جدید و قدیم راجع به علامت و نام تجاری، مدّنظر این مقاله قرار گرفته است. با توجه به تازگی قانون ثبت اختراعات، طرح‌های صنعتی و علائم تجاری (مصوب 1386) و تفاوت‌های آن با قانون ثبت علائم و اختراعات (مصوب 1310) و قانون تجارت (مصوب 1311) و کاربرد فراوان این مسأله در عرصه تجارت به نظر می‌رسد که هنوز درنگ در مفاهیم و آورده‌های مقررات جدید ضرروت دارد. تا قبل از تصویب قانون جدید هر گاه بحث از علائم و نام‌های تجاری به میان می‌آمد به قانون ثبت اختراعات مصوب 1310 و قانون تجارت رجوع می‌شد که نقص‌ها و ابهام‌های زیادی در این باب داشتند و از آنجایی که با تصویب قانون جدید نگرش‌های متفاوتی در این راستا به وجود آمده؛ در این نوشتار با مقایسه مواد پیرامون علائم و نام‌های تجاری با قانون سابق و قانون تجارت پاره‌ای از نقص‌ها و ابهام‌ها رفع و برای اصلاح هر چه بهتر قانون جدید نیز پیشنهاد ارائه شده است.