تحلیل حقوقی و اقتصادی وضعیت معاملات مبتنی بر رانت اطلاعاتی

چکیده قراردادهای مبتنی بر رانت اطلاعاتی، قراردادهایی هستند که یکی از متعاقدین با استفاده از موقعیت یا ارتباط خود، از اطلاعات مهم اقتصادی که هنوز عمومی نشده‌اند آگاه می‌گردد و از طریق آن ها معاملاتی را در جهت منافع شخصی‌اش منعقد می‌نماید. این اطلاعات غالبا در اختیار مقامات و مسئولین دولتی و منسوبان آنها قرار دارند. با وجود کثرت این قبیل معاملات در جامعه، تا کنون قانونگذار ایران در مورد وضعیت آنها حکمی وضع نکرده است. درحالیکه این قرارداد ها علاوه بر فقدان کارایی اقتصادی، باعث اتلاف منابع موجود جامعه به سمت فعالیتهای غیر تولیدی می‌گردد. در ادبیات حقوقی نیز کمتر به این موضوع پرداخته شده است. این نوشتار به روش توصیفی _ تحلیلی درصدد بررسی وضعیت حقوقی معاملات مذکور است. یافته های پژوهش حاکی از این است که دارنده اطلاعات رانتی مکلف به افشاء اطلاعات به طرف قرارداد است و در صورت نقض این تعهد، متضرر می‌تواند قرارداد را به استناد خیار تدلیس، فسخ یا تقاضای استرداد اضافه درآمدهای حاصله را بنماید.