حقوق رقابت و دفاع از تمامیت بازار در فقه امامیه

نیل به اهدافی که از بازار انتظار می‌رود در گرو وجود یک‌سری نهادها یا فرآیندی به نام رقابت است که ویژگی بارز آن آزادی اقتصادی و نتیجه‌اش ایجاد انگیزه و سازوکاری مناسب برای رشد اقتصادی از رهگذر نوآوری و ابداع است. در این فرآیند یا فضای نهادی، رفتار آزادانه فعالان اقتصادی و مصرف‌کنندگان به‌طور کامل قابل پیش‌بینی نیست و ارائه محصولات جدیدتر و ارزان‌تر از سوی رقبا و در نتیجه جلب مشتریان بنگاه‌ها از سوی رقبا، تهدیدی جدی تلقی می‌شود. نتیجه چنین وضعیتی کارآیی تخصیصی و تولیدی و افزایش رفاه مصرف‌کننده است. در این مقاله استدلال می‌شود که وجود نظام معاملاتی و استحکام نهادهای آن از نظر فقهای امامیه مصلحتی ضروری محسوب می‌شود و دفاع از تمامیت بازار در قالب وضع مقررات حقوق رقابت، که سازوکاری عقلایی برای دفاع از تمامیت بازار در مقابل کسانی است که قصد دارند با استفاده از قدرت بازار آزادی‌های معاملاتی را محدود کنند و جهت قواعد بازار را در راستای منافع شخصی یا اهداف خودپنداشته‌شان تغییر دهند، یکی از وظایف مهم حاکم اسلامی است.