مقاله پژوهشی
خوانش تطبیقی حقوق اقتصادی کودکان در نظام حقوقی ایران، آمریکا و اسناد بینالمللی
کلیدواژهها
چکیده
حقوق اقتصادی کودکان یکی مهمترین ابعاد حمایتهای حقوق بشری برای کودکان است که در نظامهای حقوقی مختلف و اسناد بینالمللی مورد توجه قرار گرفته است. این مقاله با رویکرد تطبیقی و روش توصیفی تحلیلی، حقوق اقتصادی کودکان را در نظام حقوقی ایران، آمریکا و اسناد بینالمللی بررسی میکند. در این راستا، پرسشهای اساسی بدینگونه مطرح میشوند؛ گستره حقوق اقتصادی کودکان در ایران، آمریکا و اسناد بینالمللی چگونه است و آیا این حقوق از جامعیت و ضمانت اجرای کافی برخوردار است؟ در ایران، برخی قوانین مانند قانون حمایت از اطفال و نوجوانان و قانون کار، بخشی از حقوق اقتصادی کودکان را در زمینههایی چون ممنوعیت کار کودک، تأمین نفقه، حمایت از کودکان کار و تأمین اجتماعی تضمین میکند. در آمریکا، چارچوبهای قانونی گستردهتری شامل قانون حمایت از کودک و پیشگیری از کودکآزاری، قوانین تأمین اجتماعی، قانون حمایت از فرزندخواندگی، برنامه بیمه سلامت کودکان و قوانین مرتبط با حداقل سن کار وجود دارد که حمایتهای مالی و رفاهی متنوعی را برای کودکان فراهم میآورد. اسناد بینالمللی مانند کنوانسیون حقوق کودک نیز، با تأکید بر منافع عالیه کودک، حق بقاء، رشد، آموزش، امنیت اجتماعی و ممنوعیت بهرهکشی اقتصادی، چارچوبی جامع برای حمایت از حقوق اقتصادی کودکان ارائه میدهد. علیرغم تفاوتهای ساختاری، هر سه نظام بر ضرورت تأمین نیازهای اقتصادی و رفاهی کودکان تأکید دارند، اما چالشهایی مانند نقص قوانین و اجرای ناقص آن، تبعیض و فقر کماکان وجود دارد. این جستار با تحلیل تطبیقی، پیشنهاد الحاق مواد تکمیلی، بهمنظور بهبود حمایتهای حقوقی از حقوق اقتصادی کودکان در ایران را نیز ارائه داده است.