بررسی جهات تحقق غرر در عقد بیمه

یکی از شرایط صحت دادوستد، نبود غرر در ارکان معامله است و در صورت تحقق چنین حالتی، معامله باطل می‌گردد؛ زیرا در روایات واردشده از پیشوایان دین، از عقد غرری نهی شده است و نهی از غرر در معاملات موجب بطلان آن می‌شود. یعنی چنانچه در معامله نسبت به نهی واردشده توجه نشود و به‌مقتضای آن عمل نگردد، آن معامله باطل بوده و ترتیب اثری به آن داده نمی‌شود. بیمه نیز عقدی مشروع، مستقل و لازم‌الوفاء است که امکان تحقق غرر در آن وجود دارد؛ چراکه احتمال ایمن نبودن از ضرر برای متعاقدین در آن مطرح است. به‌عبارت دیگر، این سؤال وجود دارد که آیا تعهد بیمه‌گر نسبت به بیمه‌گذار، جبران خسارت است یا ایجاد تأمین و اطمینان برای او؟ نوع پاسخ به این سؤال در غرری بودن یا نبودن عقد بیمه تأثیرگذار است. در این نوشتار، جهات تحقق غرر در عقد بیمه، به‌ویژه با توجه به ماهیت تعهد بیمه‌گر از نظر فقهی و حقوقی، مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته و به برخی شبهات در این زمینه پاسخ داده شده است.